Bursa Çeşmeleri


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Sanat Tarihi Anabilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2012

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: EBRU ÇETİNKAYA

Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): Zerrin KÖŞKLÜ

Özet:

Osmanlı su mimarisinin vazgeçilmez öğesi olan çeşmeler, hayır amaçlı yapıldıkları gibi dönemin mimari üsluplarını taşıyan, meydanları süsleyen, sesi ve görüntüsü ile estetik değer taşıyan, halkın su ihtiyacını karşılayan sanatsal eserlerdir.Bursa, Bitinya Krallığı zamanından beri var olan Büyük Kumandan Anibal'in yaşadığı tarihi çok eskilere dayanan bir merkezdir. 1326 yılında şehrin fethi ile başlayan Osmanlının imar faaliyetleri kapsamında çeşmeler de yaptırılmıştır. Evliya Çelebi Seyahatnamesine göre Bursa'da 2060 adet hayrat çeşme yaptırılmıştır.Bu çalışma kapsamında Bursa merkezde bulunan, en eskisi M.Ö. 200 yılına ait Kırkodalar Anibal Çeşmesi olup, devamında XIV. yüzyıldan XX. yüzyıla kadar inşa edilen tarihi değere sahip 46 çeşme incelenmiş ve bunlar tarihsel, mimari, süsleme ve tipolojik özelliklerine göre değerlendirilmiştir.Bursa çeşmelerinde, Klasik Dönemin sadeliğini, Barok dönemin zengin süsleme anlayışını gördüğümüz gibi, sadece su ihtiyacını karşılamak için ve estetik kaygı düşünülmeden yapılan bezemesiz çeşmelerde bulunmaktadır.