Blok Tabanlı Öğretim Programının Bilişsel Olmayan Girişimcilik Yetkinlikleri Üzerine Etkililiğinin İncelenmesi


Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Eğitim Bilimleri Anabilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2022

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: Nalan Özbey

Danışman: Adnan Küçükoğlu

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Amaç: Araştırmada, blok tabanlı öğretim programının ortaokul 6. sınıf öğrencilerinin bilişsel olmayan girişimcilik yetkinlikleri üzerine etkililiğini incelemek amaçlanmaktadır. Yöntem: Araştırma nicel ve nitel yöntemlerin bir arada kullanıldığı karma yöntem araştırması kullanılmıştır. 2021-2022 eğitim öğretim yılı bahar döneminde Kars'ta resmî bir ortaokulda gerçekleştirilmiştir. Ölçme araçlarının geliştirilmesinde yer alan çalışma grubunu Kars ilinde resmî bir ortaokulda öğrenim gören 562 öğrenci oluşturmaktadır. Blok tabanlı öğretim programının uygulama aşamalarında ise okulda var olan yedi 6.sınıftan iki tanesi amaçlı örnekleme yoluyla araştırma grubu olarak belirlenmiştir. Araştırmanın veri toplama araçları bilişsel olmayan girişimcilik yetkinlik ölçeği, yarı yapılandırılmış görüşme formu ve öğrenci günlüklerinden oluşmaktadır. Araştırmanın nicel veri analizi için bilişsel olmayan girişimcilik yetkinlik ölçeğine açımlayıcı ve doğrulayıcı faktör analizi, deney ve kontrol grupları için ise Levene testi, bağımsız örneklemler t testi ve iki faktörlü ANOVA yapılmıştır. Nitel veri analizi için ise yarı yapılandırılmış görüşme formu ve öğrenci günlüklerine içerik analizi yapılmıştır. Bulgular: Nicel veri analiz bulgularından deney grubu öğrencilerinin ekip çalışması, yaratıcılık, belirsizlik toleransı ve genel bilişsel olmayan girişimcilik yetkinlik son test puanlarının kontrol grubu öğrencilerine göre anlamlı ölçüde daha yüksek olduğu belirlenmiştir. Nitel veri analiz bulgularında ise; öğrencilerin yaratıcılık, yenilikçilik, risk alma, proaktiflik, belirsizlik toleransı, öz yeterlik, empati, başarı ihtiyacı, ekip çalışması, ağları kullanma gibi bilişsel olmayan girişimcilik yetkinliklerinin olumlu düzeyde geliştiği, bilişsel olmayan girişimcilik yetkinliklerinde meydana gelen değişimin diğer yetkinlikleri etkilediği belirlenmiştir. Ayrıca nicel veriler ve nitel veriler birlikte yorumlandığında ekip çalışması, yaratıcılık ve belirsizlik toleransı beceri ve tutumlarının deney grubu öğrencilerinde olumlu düzeyde geliştiği ortaya çıkmıştır. Sonuç: Tasarlanan blok tabanlı öğretim programının büyük ölçüde bilişsel olmayan girişimcilik yetkinlikleri üzerine etkili olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Ayrıca bilişsel olmayan girişimcilik yetkinliklerinin birbiriyle etkileşim içinde olduğu ve blok tabanlı öğretim programının uygulama sürecine yönelik bakışın oldukça olumlu olduğu ortaya konulmuştur. Araştırma tasarım odaklı düşünmenin öğrencilerin bilişsel olmayan girişimcilik yetkinliklerini geliştirmeye katkı sağlayan bir yaklaşım olduğu sonucunu ortaya çıkarmıştır. Araştırmadan elde edilen diğer bir sonuç ise nitel sonuçların nicel sonuçları doğruladığıdır. Anahtar Kelimeler: girişimcilik, yetkinlik, bilişsel olmayan girişimcilik yetkinlikleri, blok tabanlı öğretim programı, tasarım odaklı düşünme yaklaşımı