Atipik Antipsikotik Bir İlaç Olan Olanzapi’nin Farmasötik Preparatlarda ve Biyolojik Ortamlarda Biyoanalitik Yöntem Validasyonu
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Eczacılık Analitik Kimya Anabilim Dalı Başkanlığı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2014
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: Mevlüt ALBAYRAK
Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): Yücel KADIOĞLU
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Atipik Antipsikotik Bir İlaç Olan Olanzapin'in Farmasötik Preparatlarda ve Biyolojik Ortamlarda Biyoanalitik Yöntem Validasyonu Amaç: Atipik antipsikotik bir ilaç olan olanzapinin farmasötik preparatlarda ve plazmada miktar tayini için literatürdeki mevcut yöntemlere alternatif olarak basit, hassas ve yeni bir UV-Görünür Bölge Spektrofotometri, HPLC ve LC-MS yöntemleri geliştirilip geçerlilik testlerinin yapılması ve daha sonra şizofreni ve bipolar affektif bozukluk tanısı almış hastaların plazmalarında olanzapinin miktar tayinlerinin gerçekleştirilmesi amaçlanmıştır. Materyal ve Metot: UV-Görünür Bölge Spektrofotometri yönteminde, 272 nm dalga boyu kullanıldı. HPLC yönteminde, UV dedektör, su (%0.1 TFA)-metanol-asetonitrilden (30:40:30, h/h/h) oluşan hareketli faz, C18 kolon, 1 mL/dk akış hızı ve 10 µL enjeksiyon hacmi çalışma parametreleri kullanıldı. LC-MS yönteminde ise su (%0.1 formik asit)-asetonitril (20:80, h/h) hareketli fazı, C18 kolon, 1 mL/dk akış hızı, MS dedektör, pozitif iyonizasyon, internal standart olarak irbesartan kullanıldı. MS spektrumlarında olanzapin ve irbesartan için moleküler iyon değerleri sırasıyla 313.2 ve 429.2 olarak belirlendi. Bulgular: UV-Görünür Bölge Spektrofotometri, HPLC ve LC-MS yöntemleri geliştirildikten sonra yöntem geçerlilik testleri yapıldı. Her üç yöntemin doğruluk (%BH) değerleri %5.0'den ve kesinlik (%BSS) değerleri %4.5'den küçük, farmasötik preparatlarda analitik geri kazanım değerlerinin ortalama %100.7, plazmadan geri kazanım değerlerinin ise ortalama %98.98 olarak tespit edildi. Plazma ve standart çözeltilerin LOQ ve LOD değerleri sırasıyla 0.7-0.33 μg/mL ve 2.0-1.0 μg/mL ve (UV-Görünür Bölge Spektrofotometri); 0.25-0.1 μg/mL ve 0.25-0.08 μg/mL (HPLC); 2.0-0.9 ng/mL ve 2.0-0.7 ng/mL (LC-MS) olarak belirlendi. Sonuç: Geliştirilip geçerlilik testleri yapılan her üç yöntem ile beş farklı farmasötik preparatta ve plazmada olanzapin miktar tayinleri yapıldı. Şizofreni ve bipolar affektif bozukluk tanısı konulan altı hastanın plazmasında LC-MS yöntemiyle olanzapin miktar tayinleri gerçekleştirildi. Çalışma sonucunda, her üç yöntemin kalite kontrol ve klinik çalışmalarında başarıyla uygulanabileceği sonucuna varıldı. Anahtar Kelimeler: HPLC, LC-MS, olanzapin, spektrofotometri