Türkiye Antepfıstığı Sektörünün Eşanlı Model Yöntemiyle Tahmini
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Tarım Ekonomisi Anabilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2019
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: Okan TEMEL
Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): Adem AKSOY
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:ÖZET Yüksek Lisans Tezi TÜRKİYE ANTEPFISTIĞI SEKTÖRÜNÜN EŞANLI MODEL YÖNTEMİYLE TAHMİNİ Okan TEMEL Atatürk Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Tarım Ekonomisi Anabilim Dalı Tarım Politikası ve Yayım Bilim Dalı Danışman: Prof. Dr. Adem AKSOY Antepfıstığı yetiştiriciliği genel olarak Orta ve Batı Asya kurak bölgelerinde yayılma göstermiştir. Akdeniz havzası boyunca dağılım göstermiş ve birçok ülkede yetiştirilmeye başlanmıştır. Antepfıstığı sert kabuklu meyve türlerinden olup, lezzetli, besin değeri yüksek bir ürün olarak tüketilmiştir. Antepfıstığının ülkemiz için ekonomik açıdan değerinin yüksek olması ve Güneydoğu Anadolu bölge çiftçisinin en önemli geçim kaynaklarından biri olmasından dolayı ürünün arz ve talep oluşumu ile dış ticaret dinamiklerinin bilinmesi önem arz etmektedir. Bu çalışmanın amacı antepfıstığının arz, talep, dış ticaret boyutunun 1980 ile 2018 yılları arasında eşanlı bir sistem içerisinde modellenmesidir. Bu amaçla eşanlı model tahmin yöntemlerinden Full Information Maximum Likelihood Tahmin Modeli (FIML) ile tahmin yapılmıştır. FIML modelinde eşanlılık ilişkisini gösteren üretim, tüketim, ithalat ve ihracat olmak üzere 4 farklı denklem kurgulanmıştır. Model sonucuna göre; arz modelinde antepfıstığı fiyatı periyodisite ve zaman istatistiki açıdan önemli ve talep modeli kullanılan değişkenlerin katsayı işaretleri anlamlı ve istatistiki açıdan önemli bulunmuştur. Dış ticaret boyutunda denklemlerde değerlerin arz ve talep modellerine göre oldukça düşük olduğu görülmüştür. Buna bağlı olarak üretim çeşitliliğini artırmak, ihracata yönelik üretim teşviki alandan ziyade fiyat temelli desteklerle teşvik etmek ve bu teşvik sisteminde üretimin dönemler arası değişiminin de göz önünde bulundurulması gerekmektedir. 2019, 50 sayfa Anahtar Kelimeler: Antepfıstığı sektörü, eşanlı model, Türkiye