1989'da Sovyetlerin Çekilmesinden Sonraki Dönemde Afganistan'daki Sosyolojik Unsurların Afgan Siyasetine Etkileri
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Kamu Yönetimi Anabilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2016
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: Nasima Shafaq
Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): Hasan Emir AKTAŞ
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu Çalışmada 1989 yılında Sovyetlerin Afganistan'dan çekilmesinden sonraki dönemde Afganistan'daki sosyolojik unsurların ülke siyasetine etkileri incelenmektedir. Afganistan'ın sosyal yapısıyla ilgili çok sayıda çalışma yapılmış olmasına rağmen, bu konu hakkında var olan bilgiler birbirinden farklı ve birbiriyle çelişki içindedir. Bu duruma yol açan iki sebepten söz edilebilir. Bunlardan birincisi; Afgan hükümetlerinin geçmiş dönemde ülkenin sosyal yapısıyla ilgili kapsamlı bir çalışma yaptırmamış olmasıdır. İkincisi de Afganistan'da yaşanan işgallerden ve etnik gruplar arasındaki anlaşmazlıklar sonucunda çıkan iç savaşlardan dolayı kapsamlı bir çalışmanın yapılamamasıdır. Ayrıca etnik grupların arasındaki yerleşim sınırlarında da bazı belirsizliklerin bulunması bu alanda yapılabilecek olası bir araştırmayı zorlaştırmaktadır. Bu çalışma konuyu genel olarak üç ana başlık altında incelemektedir; Öncelikle Afganistan'ın siyasi tarihi araştırılmakta ve Afganistan'ı işgal eden çeşitli imparatorluklar ve büyük güçler ile ilgili temel bilgiler verilmektedir. İkinci olarak Afganistan ulusunun hangi etnik gruplardan oluştuğu, bu grupların sahip olduğu kimlik ve yaşam şekilleri hakkında bilgiler verilmektedir. Ayrıca Afganistan'daki etnik gruplar arasında yaşanan ilişkiler de araştırma sürecinde ele alınmaktadır. Afganistan'da yaşayan halkın tamamının kendini "Afgan" olarak görmeyişi sonucunda ülke içinde yıllar boyunca ulusal birlik sağlanılamamıştır. Etnik gruplar arasındaki etno-dilsel, dinsel ve sosyal yapıyla ilgili mücadeleler günümüze kadar devam etmiştir ve yakın gelecekte kalıcı bir entegrasyonun sağlanıp sağlanamayacağı belli değildir. Son olarak ise Afganistan'daki sosyolojik unsurların Afgan siyasetine etkileri ile ilgili bilgiler verilmektedir. Bu çerçevede ülkede bulunan etnik grupların Afgan siyasetinde rolü ve siyasi partiler ile dini grupların siyasete katkısının olup olmadığı incelenmektedir. Ayrıca eldeki veriler ışığında ülkenin şimdiki duruma gelmesinin altında yatan sebepler açıklanmaya çalışılmakta ve ülkenin bu durumdan kurtulması için bazı çözüm önerileri sunulmaktadır. Anahtar Kelimeler: Afganistan, etnik gruplar, dini gruplar, Bonn Konferansı, Mücahitler, Taliban Hareketi, yeni anayasa.