Mastektomi sonrası lenfödem gelişen ön kolda kemik kaybının incelenmesi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Dahili Tıp Bilimleri, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2022
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: BÜŞRA KILIÇ
Danışman: Hülya Uzkeser
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Mastektomi Sonrası Lenfödem Gelişen Ön Kolda Kemik Kaybının İncelenmesi Amaç: Meme kanserine bağlı mastektomi sonrası lenfödem gelişen hastalarda etkilenen kolda lokal kemik kaybının incelemeyi ve kemik döngüsü belirteçlerinin de düzeyleri değerlendirilerek lenfödemin diğer osteoporoz sebeplerinden bağımsız olarak kemik metabolizması üzerindeki etkilerini araştırmayı amaçlıyoruz. Yöntem: Meme kanseri cerrahisi sonrası tek taraflı lenfödemi olan 44 hasta (grup 1) ve lenfödem olmayan 42 hasta (grup 2) değerlendirildi. KMY ölçümü lomber omurgada, femur boynunda ve her iki taraf distal ön kolda çift enerjili x-ışını absorpsiyometrisi (DXA) ile yapıldı. Tıbbi Biyokimya bölümünce serum prokollajen tip I N-terminal peptidi(PINP), osteokalsin(OC), Tip I kollojenin bağlı C-telopeptidi (-CTX) düzeylerine bakıldı. Hastane kayıtlarından diğer rutin kan tetkikleri kaydedildi. Bulgular: Grup 1 de lenfödemli taraf T ve Z skorları etkilenmeyen taraftan istatistiksel olarak anlamlı derecede düşükken(p 0,05). Her iki grup arasında etkilenen kol KMY, T ve Z skorları açısından anlamlı fark yoktu(p=0,823, p=0,178, p=0,102). Femur boynu skorları açısından da gruplar arasında anlamlı fark yoktu(p>0,05). Etkilenen ön kol t skoru ile yaş, kanser süresi ve ameliyat zamanı arasında negatif yönlü zayıf-orta korelasyon saptandı. Grup 1'in Osteokalsin, PINP ve CTX değerleri grup 2 ye göre anlamlı derecede yüksekti (p<0,05). İki grup arasında karşılaştırılan diğer kan tetikleri açısından istatiksel anlamlı bir fark bulunmadı(p<0,05). Sonuç: Gruplar arasında osteoporoz oluşumundan sorumlu olabilecek sistemik faktörler açısından fark olmamasına rağmen, femur boynu skorları arasından fark saptanmazken, lenfödemli kolda sağlam kola göre skorlar daha düşük saptandı. İki grup arasında osteoporozu etkileyebilecek diğer kan tetkik sonuçları açısından da fark olmamasına rağmen, lenfödemli gruptaki kemik döngüsü belirteçleri daha yüksek saptandı. Bu sonuçlar lenfödemin diğer osteoporoz sebeplerinden bağımsız olarak kemik metabolizmasını etkileyerek lenfödemli kolda lokalize kemik kaybına sebep olabileceğini göstermektedir. Lenfödem ve osteoporoz ilişkisinin aydınlatılabilmesi için daha geniş kapsamlı çalışmalara ihtiyaç bulunmaktadır.Anahtar kelimeler: Lenfödem, Osteoporoz, Kemik döngüsü belirteçleri