Toraks BT anjiyografi görüntülemede kontrast madde bolusuna bağlı oluşan artefaktın azaltılmasında semar tekniğinin etkinliğinin değerlendirilmesi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Dahili Tıp Bilimleri, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: OKAN ÇAKIR
Danışman: Ahmet Yalçın
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Bilgisayarlı tomografi görüntülemede, toraks BT anjiyografi çekimleri esnasında, antebrakial ven yoluyla verilen kontrast madde bolusu sefalik, bazilik, subklavian venler ve superior vena kava çevresinde artefaktlara neden olmaktadır. Bu artefaktlar görüntü kalitesini düşürmekte ve tanısal güçlüklere neden olmaktadır. Bu çalışmanın amacı, ek çekim ve ekstra radyasyon dozu gerektirmeyen SEMAR'ın (Single-Energy Metal Artifact Reduction, Canon Sağlık Sistemleri, Otawara, Japonya) toraks BT anjiyografide verilen yüksek yoğunluklu kontrast maddeye bağlı oluşan artefaktın objektif olarak azaltılmasında ve görüntü kalitesini iyileştirilmesindeki etkinliğini araştırmaktır. Yöntem: Bu retrospektif çalışmada kontrast madde bolusuna bağlı perivenöz artefakt gelişmiş olan 50 hastaya ait görüntüler SEMAR algoritması ile yeniden oluşturuldu. Elde edilen yeni görüntüler özel iş istasyonları kullanılarak tanımlanmış yaklaşık 100 mm2 boyutunda ilgi alanları (ROI) yerleştirilerek subklavian ven ve superior vena kava komşuluğunda kas, yağ, akciğer dokuları ve asendan aorta çevresinde ölçümler yapıldı. Ayrıca benzer ölçümler koldaki periferik damarlar komşuluğunda yağ ve kas dokularında yapıldı. Görüntü kalitesinin objektif değerlendirilmesinde, rutin ve SEMAR görüntüler arasındaki görüntü kalite farklarını karşılaştırmak için yaygın olarak kullanılan bir görüntü gürültüsü (image noise) göstergesi olan standart sapma (SD) değerlerinin hesaplandı. Bulgular: SEMAR, kol bölgesindeki periferik damarlar çevresindeki perivenöz artefaktları anlamlı düzeyde azaltırken (p < 0.001), subklavian ven ve superior vena kava gibi santral venler çevresindeki artefaktları azaltmada başarılı olamadı(p < 0.001). Sonuç: SEMAR algoritması BT görüntülemede, objektif değerlendirmede, kontrast madde bolusuna bağlı gelişen perivenöz artefaktları azaltmış olup görüntü kalitesini önemli ölçüde artırmıştır. BT görüntülemede, bolus kontrast maddeye bağlı gelişen artefaktlar, kullanım kolaylığı olan SEMAR tekniği ile azaltılabilir ve görüntü kalitesinin geliştirilmesi sağlanabilir. Anahtar Kelimeler: Bilgisayarlı tomografi, kontrat madde, artefakt azaltma, metalik artefaktlar, metalik artefakt azaltma algoritmaları (SEMAR)