KİL ZEMİNLERİN KAYMA MUKAVEMETİ VE GEÇİRİMLİLİK ÖZELLİKLERİ ÜZERİNDE SENTETİK LİF VE BİYOPOLİMER ETKİLERİNİN ARAŞTIRILMASI
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, İnşaat Mühendisliği Anabilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2025
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ESRAHAN TAVLAŞOĞLU YILMAZ
Danışman: Zeynep Neşe Kurt Albayrak
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Bu çalışmada, lif ve biyopolimerin, yüksek plastisiteli bir kilin kayma mukavemeti ve permeabilitesi üzerindeki etkisinin araştırılması amaçlanmıştır. Bu amaçla, yüksek plastisiteli bir kil içerisine farklı oranlarda sentetik lif (polyester iplik) ile biyopolimer (keçiboynuzu gam) ilave edilmiştir. Elde edilen lif ve biyopolimer katkılı kil numunelerin kayma mukavemeti parametreleri ve permeabilite katsayıları belirlenmiştir. Yöntem: Çalışmada keçiboynuzu gam, sentetik lif ile birlikte kullanılarak yüksek plastisiteli kil zeminin kohezyonu, kayma mukavemeti açısı ve permeabilite katsayısı değişimi incelenmiştir. Bu kapsamda, yüksek plastisiteli kile farklı oranlarda keçiboynuzu gam (%0,5, %1 ve %1,5) ve 5 mm uzunluğunda sentetik lif (%0,15, %0,30 ve %0,60) ilave edilerek hazırlanan numuneler üzerinde kesme kutusu deneyi ve düşen seviyeli permeabilite deneyi gerçekleştirilmiştir. Elde edilen deney sonuçları doğal kilin deney sonuçları ile karşılaştırılmıştır. Bulgular: Deney sonuçları, doğal kilde sentetik lif oranının artmasıyla kohezyonun arttığını, biyopolimerin ise kohezyon artışında kısmen katkısı olduğunu göstermiştir. Doğal kil numunesinin kayma mukavemeti açısında biyopolimer katkısının %1 oranına kadar artış gözlendiği, %1 biyopolimer katkısından sonra ise kayma mukavemeti açısı değerinde önemli bir değişim meydana gelmediği, lif katkısının numunenin kayma mukavemeti açısını %0,30 lif oranına kadar artırdığı, %0,30 lif oranından sonra ise kayma mukavemeti açısında azalma meydana geldiği görülmüştür. Numunelerin permeabilite katsayıları lif ve biyopolimerin etkisi ile azalmıştır. Sonuç: Doğal kilin kesme kutusu deneyleri sonucunda elde edilen kayma mukavemeti açısı ve kohezyonu üzerinde lif ve biyopolimer katkısının olumlu yönde etki yaptığı görülmüştür. Lif ve keçiboynuzu gamın ortak etkisi ile doğal kilin kayma mukavemeti iyileşmiştir. Tüm katkılı numunelerin permeabilite katsayısı değerleri atık depolama alanlarında kullanılacak şiltelerde 1x10-9 m/s'den düşük geçirimlilik katsayısına sahip olma kriterini sağlamaktadır. Anahtar Kelimeler: Kil, biyopolimer, lif, kayma mukavemeti parametreleri, permeabilite