Modifiye radikal mastektomi ve aksiller lenf nodu diseksiyonu yapılan hastalarda ultrasound eşliğinde yapılan serratus plan bloğunun kronik post-mastektomi ağrısına etkisinin araştırılması
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Cerrahi Tıp Bilimleri, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2018
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: MUHAMMET MUSTAFA SULAK
Danışman: Ali AHISKALIOĞLU
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Modifiye radikal mastektomi (MRM) ve aksiller lenf nodu diseksiyonu (AD) meme kanseri cerrahisinde en çok kullanılan cerrahi yöntemdir ve önemli derecede kronik ağrı ile karakterizedir. Bu çalışmanın primer amacı MRM ve AD yapılacak hastalarda preemptif olarak uygulanan serratus plan bloğunun (SPB) kronik postmastektomi ağrısına ve yaşam kalitesine olan etkisini araştırmaktır. Materyal ve Metod: Fakülte etik kurul onayı alındıktan sonra elektif koşullarda genel cerrahi kliniğince opere edilmesi planlanan, tek taraflı MRM ve AD yapılan, ASA (American Society of Anesthesiologists) risk sınıflaması I-II-III olan, 18-65 yaş arası 60 olgu, bilgilendirilmiş gönüllü onam formunun okutulup onay alınması ardından çalışmamıza dahil edildi. Hastalar iki gruba ayrıldı. Grup SPB (Grup Serratus Plan Bloğu, n=30) : Hastalar operasyondan 60 dakika önce ultrason (US) eşliğinde ''in plane'' tekniği ile 30 ml %0,25'lik bupivakain ile SPB uygulandı. Grup K (Grup Kontrol, n=30): Hastalara operasyondan 60 dakika önce US eşliğinde 2 ml salin subkutan enjekte edildi. Her iki gruba aynı genel anestezi protokolü uygulandı. Postoperatif analjezi; intravenöz hasta kontrollü analjezi (HKA) ve 12 saatte bir intravenöz dexketoprofen trometamol ile sağlandı. Ek analjezik ihtiyacı 25 mg meperidin ile sağlandı. Olguların postoperatif ilk 24 saatlik vizüel analog skala (VAS) skorları, opioid tüketimleri ve ek analjezik ihtiyaçları kaydedildi. Kronik ağrı ve yaşam kalitesi değerlendirmesi; 1. ve 6. aylardaki Numerik Rating Skala (NRS), short form-36 (SF-36) ve painDETECT skorları ile kayıt altına alındı. Bulgular: Gruplar arası demografik verilerde, cerrahi ve anestezi sürelerinde fark yoktu (p>0.05). Postoperatif ek analjezik kullanımı açısından Grup K ve Grup SPB arasında istatistiksel olarak anlamlı fark mevcuttu (10/20 ve 3/27 sırasıyla; p=0.028). postoperatif ilk analjezik zamanları karşılaştırıldığında ise Grup K ve Grup SPB arasında istatistiksel olarak anlamlı fark yoktu (p>0.05). Postoperatif opioid tüketim miktarları 0-4 saat, 4-8 saat, 8-24 saatlik zaman dilimlerinde Grup K ve Grup SPB arasında anlamlı fark olduğu gözlemlendi (p 0.05). 1. ve 6. aylarda ölçülen SF-36, NRS ve painDETECT skorları açısından Grup K ve Grup SPB arasında istatistiksel olarak anlamlı fark yoktu (p>0.05). 1. ve 6. aylardaki NRS≥4 için Grup K ve Grup SPB arasında istatistiksel olarak anlamlı fark yoktu (p>0.05) ve NRS≥4 için meme kanseri cerrahisi sonrası kalıcı ağrı (MKCKA) insidansı % 11 olarak bulunmuştur. Nöropatik ağrı açısından painDETECT skalasına göre Grup K ve Grup SPB arasında istatistiksel olarak anlamlı fark yoktu (p>0.05). Sonuç: Modifiye radikal mastektomi ve aksiller lenf nodu diseksiyonu öncesinde yapılan SPB ilk 24 saatteki postoperatif opioid tüketimini azaltmış ve daha iyi ağrı skorları oluşturmuştur. Ancak kronik ağrı ve yaşam kalitesi üzerine olumlu bir etkisi olmadığı görülmüştür