Sınıf eğitiminde öz yeterlik üzerine yapılmış tez çalışmalarının içerik analizi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Temel Eğitim Anabilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ELANUR İLTER
Danışman: Yavuz Sökmen
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Öz yeterlik kavramının araştırılması fikrinden yola çıkılarak başlatılan bu çalışmanın amacı sınıf öğretmenliğinde öz yeterlik ile ilgili yazılmış yüksek lisans ve doktora tezlerinin içerik analizi yapılarak genel eğilimin belirlenmesidir. Yöntem: Araştırmanın örneklemini 2008-2022 yılları arasında Sınıf Eğitimi Bilim Dalında Öz Yeterlik üzerine yazılmış olan, Türkiye'deki üniversitelere ait, "YÖK Ulusal Tez Merkezi" veri tabanından elde edilen 71 yüksek lisans, 3 doktora tezi olmak üzere toplamda 74 tez oluşturmaktadır. Tez çalışmalarına ilk araştırmadan başlanarak sırasıyla T1, T2, T3,…T74 kodları oluşturularak verileri incelenmiştir. Araştırmada bu 74 tezin içerik analizine yer verilmiştir. Bulgular: Araştırmaların kapsama uygunluğunun belirlenmesi ve sentezlemenin doğru bir şekilde yapılabilmesi için çalışmada kullanılan tezler yayım yılı, katılımcılar, araştırma yöntemleri, veri toplama araçları, örnekleme yöntemleri, üzerinde çalışılan ders veya konu, sonuçlar ve öneriler başlıklarına göre gruplandırılarak incelenmiş ve analiz yapılmıştır. Oluşan raporlar ile birlikte içerik analizi çalışmasının sonuçları belirlenmiştir. Sonuçlar: Son yıllarda öz yeterlik kavramının önemi ve insan ile ilgili olan hemen her konu ile bağlantısı olduğu fark edilmeye başlanmıştır. Araştırmanın içerik analizi sonucuna göre yıllara göre dağılım incelendiğinde 2008 yılından 2022 yılına kadar sınıf öğretmenliği alanında her yıl çalışma yapıldığı görülmüştür. Ancak en çok çalışmaya 2019 yılında rastlanmıştır. Çalışmalardaki katılımcı grupların içinde en fazla sınıf öğretmenleri vardır. Bu grubu sırasıyla öğretmen adayları ve ilkokul öğrencileri takip etmektedir. Çalışmalar yöntem bakımından incelendiğinde nicel yöntemlerin çoğunlukta olduğu, bununla birlikte karma yönteme de yer verildiği belirlenmiştir. Nitel yöntem kullanılarak yapılmış çalışmaya ise rastlanmamıştır. En çok amaçsal örnekleme yöntemi kullanılmış; ilişkili olunan ders veya konu dağılımda ise homojen bir yapı ortaya çıkmıştır. Anahtar Kelimeler: Öz Yeterlik, Öğretmen Öz Yeterliği, Öğrenci Öz Yeterliği, Akademik Öz Yeterlik