Tip II diyabetes mellituslu hastalarda hastalık algısı, psikososyal uyum ve glisemik kontrolün değerlendirilmesi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, İÇ HASTALIKLARI HEMŞİRELİĞİ ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2014
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: FATMA GÜNDÜZ
Danışman: Elanur Yılmaz Karabulutlu
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Araştırma tip II Diyabetes Mellituslu bireylerin hastalık algısı, psikososyal uyumlarını ve etkileyen faktörleri belirlemek ve bu değişkenlerin glisemik kontrole etkisini incelemektir. Materyal ve Metot: Tanımlayıcı olarak yapılan bu araştırma Erzurum Bölge Eğitim ve Araştırma Hastanesi Endokrinoloji, Atatürk Üniversitesi Yakutiye Araştırma Hastanesi Endokrinoloji poliklinik ve kliniklerinde Haziran 2012 ve Ocak 2014 tarihleri arasında tedavi gören 300 Tip II diyabet hastası ile yürütülmüştür. Araştırma verileri hasta tanıtım formu, HAÖ ve PSUÖ ile toplanmıştır. Bulgular: HAÖ hastalık belirtileri boyutu puan ortalaması 7.48±3.09, hastalık hakkındaki görüşler boyutu alt boyutları puan ortalamaları; duygusal temsiller 21.09±4.91, sonuçlar 18.95±2.40, kişisel kontrol 18.50±2.27, süre (akut/kronik) 17.68±1.74, tedavi kontrolü 17.26±1.84, süre (döngüsel) 14.59±1.41 ve hastalığı anlayabilme 14.45±3.14'dir. HAÖ hastalık nedenleri boyutunun alt boyutları puan ortalamaları; risk etkenleri 16.91±3.68, psikolojik atıflar 15.87±03.90, bağışıklık 6.15±2.12, kaza veya şans 2.95±1.32 olarak saptanmıştır. PSUÖ toplam puan 48.20±23.91, PSUÖ alt boyut puanları; seksüel ilişki 8.31± 5.92, mesleki çevre 7.96±4.78, sosyal çevre 6.73±5.38, sağlık bakımına oryantasyon 9.13± 4.10, psikolojik baskı 6.88±4.28, geniş aile ilişkileri 2.79±2.36 ve aile çevresi 6.40±4.42'dir. Hastaların %32.6'sinin uyum düzeyinin iyi, %23.7'sinin orta ve %43.7'sinin kötü olduğu belirlenmiştir. HAÖ ve PSUÖ puan ortalamaları ile glisemik kontrol değişkenleri arasında önemli ilişki olduğu belirlenmiştir. Sonuç: Hastaların tanıtıcı ve hastalığa ait özelliklerine göre hastalık algısı, psikososyal uyum düzeylerinin farklılık gösterdiği ve hastalık algısı, psikososyal uyum düzeylerinin HbA1c düzeyini etkilediği tespit edilmiştir. Anahtar Kelimeler: Glisemik kontrol, hastalık algısı, hemşirelik, psikososyal uyum, tip II DM