Tarımsal Biyoteknolojinin Sosyo-Ekonomik Etkileri: Küresel Ampirik Kanıtların Sistematik Derlemesi ve Türkiye İçin Politika Çıkarımları


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Ziraat Fakültesi, Tarım Ekonomisi, Türkiye

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: İrem Özen

Danışman: Atilla Keskin

Özet:

Bu tez, tarımsal biyoteknolojinin sosyo-ekonomik etkilerini küresel ampirik literatür ışığında sistematik derleme yöntemiyle incelemeyi ve elde edilen bulgular doğrultusunda Türkiye için politika çıkarımları geliştirmeyi amaçlamaktadır. Çalışma kapsamında, 1996–2025 döneminde yayımlanmış ampirik araştırmalar PRISMA 2020 ilkeleri çerçevesinde taranmakta; biyoteknolojik uygulamaların verimlilik, maliyet yapısı, çiftçi geliri, kârlılık, piyasa dengeleri ve düzenleyici çerçeve üzerindeki etkileri nicel ve karşılaştırmalı bir bakış açısıyla değerlendirilmektedir.

Tez, tarımsal biyoteknolojiyi yalnızca teknik bir yenilik olarak ele almak yerine, Tarım Ekonomisi disiplini kapsamında teknoloji benimseme, üretim ekonomisi ve tarım politikaları perspektiflerinden analiz etmektedir. Türkiye’de bu alandaki ampirik çalışmaların sınırlı ve yöntemsel olarak dağınık olması nedeniyle, sistematik derleme yaklaşımıyla daha güvenilir bir kanıt temeli oluşturulması hedeflenmektedir. Bu yönüyle çalışma, biyoteknolojik yeniliklerin ekonomik sonuçlarını bütüncül biçimde ortaya koyarak politika yapıcılar ve ilgili paydaşlar için karar alma süreçlerini destekleyici analitik bir çerçeve sunmaktadır.