Evlilik uyumuna ilişkin model araştırması
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Eğitim Bilimleri Anabilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2018
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: SEMANUR KODAN ÇETİNKAYA
Danışman: Başaran Gençdoğan
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Bu araştırmada cinsiyet, algılanan sosyo ekonomik düzey, çocuk sayısı, evlilik süresi, ebeveynlerinin evliliklerine yönelik algıları, var olan psikolojik veya fiziksel rahatsızlık, eşlerin aile yapılarının benzerliği vb. değişkenlerine göre evlilik uyum düzeyleri ve problem çözme becerileri, iletişim becerileri, cinsel yaşam kalitesi ve eşlerin aile yapılarının benzerliklerinin evlilik uyumunu yordama gücü incelenmiştir. Ayrıca açık uçlu sorular aracılığıyla evlilik uyumunu etkileyen değişkenlerin derinlenmesine araştırılması amaçlanmıştır. Yöntem: Bu araştırmanın oluşturulmasında nicel araştırma yaklaşımı benimsenmiş ve ilişkisel tarama modeli çerçevesinde yapısal bir model geliştirilmiş ve test edilmiştir. Bu araştırmanın çalışma grubunu 143(286 birey) çift oluşturmaktadır. Bu çalışmada, Çift Uyum Ölçeği, Evlilikte Problem Çözme Becerileri Ölçeği, İletişim Şekilleri Ölçeği-Kadın ve Erkek Formu, Cinsel Yaşam Kalitesi Ölçeği-Kadın Formu ve Erkek Formu veri toplama aracı olarak kullanılmıştır. Bulgular: Araştırmanın bulgularına göre evlilik uyumu ile sosyo ekonomik düzey, çocuk sahibi olma, fiziksel veya psikolojik rahatsızlık, son bir yıl içinde olumsuz bir olay yaşama, evlilik süresi, haftasonunu eş ile geçirme, eşlerin aile yapılarının benzerlikleri ve ebeveynlerinin evliliklerinin değerlendirilmesi değişkenleri arasında anlamlı bir ilişki olduğu bulunmuştur. Problem çözme becerileri ve iletişim şekillerinin evlilik uyumu üzerinde etkisi orta düzeyde etkisi bulunurken; cinsel yaşam kalitesi ve eşlerin aile yapılarının benzerlikleri evlilik uyumu üzerindeki etkisi düşük düzeyde bulunmuştur. Sonuç: Evlilikte problem çözme becerileri, cinsel yaşam kalitesi ve eşlerin aile yapılarının benzerliklerinin evlilik uyumu üzerinde doğrudan pozitif yönde etkisi olduğu görülmekle birlikte bu etkinin oldukça düşük düzeyde olduğu görülmektedir. Buna göre, evlilik uyumu modelde hem kadın hem de erkekler için geçerli bulgular sunmuştur. Anahtar Kelimeler: Evlilik uyumu, evlilikte problem çözme becerileri, iletişim şekilleri, cinsel yaşam kalitesi, eşlerin aile yapılarının benzerlikleri, cinsiyet, yapısal eşitlik modellemesi