Senâî-yi Gaznevî'nin Hadîkatü'l-Hakîka'sındaki ta-savvufi terimler


Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Bilgi ve Belge Yönetimi Anabilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2020

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: NURDAN KABAN

Danışman: Veyis Değirmençay

Özet:

Senâî-yi Gaznevî'nin (ö. 525/1131) Hadîkatü'l-hakīka'sı ile ilgili hazırlanan bu ça-lışma üç bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde İran edebiyatında tasavvufun ortaya çıkışı anlatılmış, tasavvuf ve sûfî tanımları yapılmış, tasavvufun gelişim dönemleri, tasav-vufun konuları, ilk mutasavvıflar, tasavvuf terimlerinin kullanılmaya başlanması ve tasav-vuf terimleri üzerine yazılan eserler hakkında bilgi verilmiş, ikinci bölümde Senâî'nin ha-yatı, mezhebi, çağdaşları, eserleri ve memduhları, etkilendiği ve kendisinden etkilenen şahsiyetler hakkında elde edilen bilgilere değinilmiştir. Son bölümde ise bu çalışmanın asıl konusunu oluşturan Hadîkatü'l-hakīka'da yer alan tasavvuf terimleri ve bu terimlerin han-gi manalarda kullanıldığı örnek beyitlerle anlatılmıştır. Ayrıca bu bölümde Senâî'nin ta-savvufi görüşlerini güçlendirmek amacıyla işaret ettiği âyetlerin yer aldığı sureler ve âyet numaraları yazılmış ve hadisler de tahric edilmiştir.