Kaybolan Bir Kültürel Miras: Karakurt
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Fen Bilimleri Enstitüsü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2025
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: RABİA KAÇDİ
Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): Fatma Zehra Çakıcı
Eş Danışman: Gülşah Çelik Başok
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Çalışmanın amacı, Kars Karakurt baraj suları altında kalan kültür varlıklarının araştırılarak envanter çalışmasının yapılması, yapıların özgün hallerine yapılan müdahalelerin incelenmesi ve Karakurt köyü sınırları içerisinde baraj suları altında kalan 19. yüzyılda inşa edilmiş Rus dönemi kültür varlıklarının özelliklerinin ortaya konularak Karakurt köyünün yerleşim özelliklerinin belirlenmesidir. Yöntem: Bu çalışma kapsamında öncelikle, Kars Karakurt barajı altında kalan Urartu, Bizans ve Rus dönemi kültür varlıkları araştırılarak, yapıların özellikleri ve zaman içerisinde yapılara yapılan bilinçsiz müdahaleler incelenmiştir. Ardından Karakurt köyü sınırları içerisinde baraj suları altında kalan Rus dönemi eserlerin plan, cephe, strüktür, malzeme özellikleri ve yapı öğeleri incelenmiştir. Kars ve Sarıkamış'ın Rus dönemi mimari özellikleri ile karşılaştırılarak Karakurt bölgesinin yerleşim ve mimari özellikleri belirlenmiştir. Bulgular: Karakurt Baraj suları altında kalan taşınmaz kültür varlıkları; kaya yerleşim alanları, kamusal yapılar, dini yapılar ve sivil mimari yapılar olarak sınıflandırılarak envanter çalışması yapılmıştır. Karakurt köyü sınırları içerisinde kalan ve 19. yüzyılda inşa edilmiş yapılar ele alınarak bölgenin yerleşim ve mimari özellikleri belirlenmiştir. Sonuçlar: Araştırma sonucunda; Kars Karakurt Baraj suları altında kalan kültür varlıkları belgelenmiştir. Karakurt köyünün 19. yüzyıldaki yerleşim ve mimari özellikleri değerlendirilerek yapılan çıkarımlar ortaya konulmuştur. Anahtar Kelimeler: Kars, Karakurt Barajı, kültür varlıkları, koruma, Rus dönemi mimarisi