Muş Ovasının Tarımsal Mekanizasyon Özellikleri Ve 12 Hektar Büyüklüğünde Bir İşletme İçin En Uygun Bitki Deseninin Belirlenmesi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Ziraat Fakültesi, Tarım Makineleri ve Teknolojileri Mühendisliği, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2015

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: Mehmet Akar

Danışman: Ahmet Çelik

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu araştırmada, Muş Ovası'nda bulunan tarımsal işletmelerin mevcut mekanizasyon özelliklerinin tespit edilmesinin yanında, bölgenin tarımsal yapısı dikkate alınarak, 12 ha büyüklüğünde bir işletme için en uygun bitki deseninin belirlenmesi amaçlanmıştır. Muş Ovası'nda traktör sahibi 8.863 işletmeden Tabakalı Örnekleme Yöntemiyle oransal bir dağılım için Neyman metoduna göre seçilen 265 işletmeyle yüz yüze anket yapılmıştır. Yürütülen anketler doğrultusunda, tarım işletmelerinin tarımsal yapı ve mekanizasyon özellikleri belirlenerek, ileride yapılacak çalışmalara yol gösterici olması hedeflenmiştir. Bu doğrultuda, bölgede yürütülen anket çalışması ile elde edilen veriler ve Türkiye İstatistik Kurumu'nun 2014 yılı tarım alet ve makina varlığı verileri kullanılarak işletmelerin tarımsal mekanizasyon durumu, arazi varlıkları ve ekimi yapılan bitki çeşitleri tespit edilmiştir. Tarım işletmelerinin yapısı, ortalama traktör güç büyüklüğü ve buna uygun tarım alet ve makina boyutları göz önünde bulundurularak, 12 ha büyüklüğünde bir işletme için optimum bitki desenleri belirlenmeye çalışılmıştır. Araştırma sahasında yürütülen anketlerden elde edilen verilere göre, ovanın toplam tarım alanı 4.039 ha ve ortalama işletme büyüklüğü 15,2 ha'dır. Ovada ortalama traktör gücü 40 kW, birim alana düşen traktör gücü 2,62 kW/ha, 1000 ha alana düşen traktör sayısı 65,6 ve bir traktöre düşen toplam alan 15,24 ha/traktör olarak elde edilmiştir. Buna göre, ovada yer alan işletmelerde kullanılan tarım alet ve makinaların varlığının yetersiz ve mekanizasyon kriterleri yönünden Türkiye ortalamasından daha düşük düzeyde olduğu ortaya çıkmıştır. Muş Ovası'nda 12 hektar büyüklüğündeki bir işletme için maksimum kârı veren en uygun bitki deseni belirlenmeye çalışılmıştır. Bu amaçla oluşturulan kısıtların GAMS adlı paket program kullanılarak çözümlenmesi sonucu, 6 ha buğday, 2,4 ha yonca, 3,5 ha şeker pancarı ile 0,1 ha silajlık mısır ekiminin yer aldığı M_13 olarak ifade edilen modelin işletme gelirini 32.383,90 TL ile maksimuma ulaştırdığı ortaya çıkmıştır.