Aile Hekimlerinin Görüşme ve İlişkisel Empati Becerisinin Birinci Basamak Sağlık Hizmetlerinden Memnuniyet Düzeyine Etkisi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Dahili Tıp Bilimleri, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2021
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: FURKAN ŞAKİROĞLU
Danışman: Yasemin Çayır
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Giriş ve Amaç: Etkili hasta-hekim iletişiminin sağlık hizmeti, hasta memnuniyeti, hastanın tedaviye uyumu, tedavi başarısı, hekimlerdeki tükenmişlik durumu üzerine pozitif katkıları olduğu gösterilmiştir. Empati, etkili bir hasta-hekim iletişiminin önemli bir parçasıdır. Aile hekimlerinin empatik görüşme yapabilmesi verilen sağlık hizmetlerinden memnuniyeti etkileyebilir. CARE ölçeği hastaların hekimlerinden algıladığı empati düzeyini ölçmektedir. PCAS ise birinci basamak sağlık hizmetlerinden memnuniyeti yedi alt boyutta (ulaşılabilirlik, süreklilik, kapsayıcılık, eşgüdüm, hizmet memnuniyeti, hekimin kişisel yaklaşımı ve güven) ölçmektedir. Bu çalışmada aile hekimlerinin görüşme ve ilişkisel empati becerisinin birinci basamak sağlık hizmetlerinden memnuniyet düzeyine etkisinin araştırılması amaçlanmıştır. Yöntem: Bu çalışma Atatürk Üniversitesi Aile Hekimliği Anabilim Dalı'na bağlı Eğitim Aile Sağlığı Merkezleri'ne kayıtlı hastalar ile yapılan kesitsel özellikte bir araştırmadır. Katılımcıların sosyodemografik özellikleri alınıp; PCAS ve CARE ölçeklerini doldurmaları sağlandı. Sosyodemografik veri formu ile yaş, cinsiyet, meslek, eğitim düzeyi, medeni durum, başvuru nedeni, başvuru sıklığı, kayıtlı olunan süre, bekleme süresi verileri toplandı. PCAS ve CARE ölçeği yedi boyutunun puanları hesaplandı. Çalışmadan elde edilen verilerin analizleri SPSS 22 programı kullanılarak yapıldı. Student-t testi, ANOVA testi, Post Hoc karşılaştırmalarda Tukey's B testi, Pearson korelasyon testi, ki-kare testi kullanıldı. Anlamlılık düzeyi p<0,05 kabul edildi. Bulgular: Çalışmaya 341 gönüllü katıldı. Yaş ortalamaları 35,2±14,3 yıldı. Katılımcıların %67,2'si (n=229) kadındı. CARE puan ortalaması 38,0±8,9 idi. CARE ölçek puanı ile PCAS boyut puanlarının tamamı ile aralarında pozitif korelasyon tespit edildi. Hekim ile görüşmeden önceki bekleme süresi arttıkça CARE ve PCAS boyutlarının tamamında puan ortalamalarının anlamlı bir şekilde düştüğü görüldü (p<0,05). Ayda bir aile hekimine başvuran katılımcıların yılda bir başvuran katılımcılara göre PCAS skorlarının istatistiksel olarak anlamlı seviyede daha yüksek olduğu saptandı (p<0,05). Sonuç: Bu çalışmada hastalar tarafından algılanan aile hekimlerinin görüşme ve ilişkisel empati becerisi ile hastaların birinci basamak sağlık hizmetlerinden memnuniyet düzeyleri arasında ilişki olduğu görüldü. Hastaların bekleme süresi arttıkça memnuniyet düzeyi ve algılanan empati düzeyi azalmakta idi. Ayda bir aile sağlığı merkezine başvuranların yılda bir başvuranlara göre daha memnun olduğu görüldü. Buna göre hekimlerin empati düzeyini artıracak eğitimlerden geçmesi, randevulu hasta kabulü yapılarak bekleme sürelerinin kısaltılması ve sürekliliğin sağlanması birinci basamak sağlık hizmetlerinden duyulan memnuniyeti artıracaktır. Anahtar Kelimeler: empati, hasta memnuniyeti, aile hekimliği, birinci basamak sağlık hizmetleri