AZERBAYCAN EDEBİYATINDA MUĞAM


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü, Çağdaş Türk Lehçeleri ve Edebiyatları Anabilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2023

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: FIDAN NOVRUZOVA

Danışman: Recai Kızıltunç

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Dünya kültür mirasının da nadide cevherlerinden olan mugamlar, Azerbaycan musikisi ve edebiyatında önemli bir yere sahiptir. Konuyla ilgili gerek halk gerek klasik gerekse klasik edebiyat ürünlerinden istifade günümüze kadar sayısız akademik çalışmalar yapılmıştır. Zamanımızda da devam etmekte olan bu çalışmaların çoğunluğunu üniversitelerin müzik bölümlerinde yapılanları teşkil etmektedir. Azerbaycan müziği tarihi ile eş olan mugam, musiki yanında söze de dayalı edebi bir tür adıdır. Her musiki eserinin ayrı bir tarihi olduğu düşünülürse bu hikâyenin iki ana kahramanı, güfte ve beste olmalıdır. Başka bir ifadeyle adı geçen ikili, birbirini bütünleyen birer musiki terimidir. Bu çalışmada daha önce konuyla ilgili literatür taramasında rastlanmayan klasik edebiyat ve halk edebiyatı nazım şekilleri ve türleriyle olan ilişkisi incelenmiştir. Çalışmada ayrıca klasik edebiyat şairlerinin mugam ile yakın ilişkileri ve onların gazelleri ile okunan mugamlar, Azerbaycan'da mugam geleneği ve mugam türleri hakkında bilgi verilmiştir.