Öğretmenlik Mesleğine İlişkin İmajın Öğretmenler ve Okul Yöneticileri Açısından İncelenmesi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Temel Eğitim Anabilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2022
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ŞEYMA TERZİ
Danışman: Muhammet Hanifi Ercoşkun
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Bu araştırmada, farklı eğitim kademelerinde (anaokulu, ilkokul, ortaokul ve lise) görev yapan öğretmenlerin mesleki imajının mevcut durumunun öğretmenler ve okul yöneticileri aracılığı ile tespit edilmesi amaçlanmıştır. Yöntem: Bu araştırmada, nicel ve nitel verilerin ayrı toplandığı, birleştirme (çeşitleme) deseni kullanılmıştır. Araştırmanın nicel boyutundaki evrenini 2020-2021 eğitim-öğretim yılında, Erzurum ili Yakutiye ilçesinde bulunan resmi eğitim kurumlarının anaokulu, ilkokul, ortaokul ve lise kademesinde görev yapan 2390 öğretmen ve okul yöneticisi oluşturmaktadır. Araştırmanın örneklemi ise tabakalı örnekleme yöntemiyle seçilen 517 öğretmenden ve 57 okul yöneticisinden oluşmaktadır. Nitel çalışma grubunu, nicel çalışma yapılırken ölçeği cevaplandıran ve nitel çalışma için gönüllü olduğunu bildiren farklı branşlardaki 27 okul yöneticisi ve öğretmenler oluşturmuştur. Nicel veriler, Doğan (2018) tarafından geliştirilen 'Öğretmenlik Mesleği İmaj Ölçeği' ile nitel veriler ise yarı yapılandırılmış görüşme formu ile toplanmıştır. Nicel verilerin analizinde sırasıyla, frekans tabloları, madde ve boyut analizleri; demografik değişkenlere göre, bağımsız gruplar t testi ve tek yönlü varyans analizi (ANOVA); farklılaşan grupların tespiti için, Post Hoc testlerinden Bonferroni testi kullanılmıştır. Nitel verilerin analizlerinde ise içerik analizi kullanılmıştır. Bulgular: Nicel analiz bulgularına göre öğretmenlik mesleği imajının orta düzeyde olduğu, toplumsal algı ve medya boyutunda çok düşük, öğretmenlerin mesleki ve kişisel özellikleri, statü ve mesleki cazibe boyutlarında ise iyi düzeyde olduğu tespit edilmiştir. Öğretmenlik mesleği imajında cinsiyet, görev, yaş ve kıdem değişkenlerine göre gruplar arasında anlamlı bir farklılık olduğu tespit edilmiştir. Yapılan nitel analiz bulgularına göre öğretmenlik mesleği imajının olumsuz olduğu ve bunun sebeplerinin neler olduğu tespit edilmiştir. Sonuçlar: Yapılan nicel analiz sonuçlarına göre öğretmenlik mesleği imajının orta düzeyde olduğu, nitel analiz sonuçlarına göre öğretmenlik mesleği imajının olumsuz olduğu ve yapılan nicel analizlerden bazı demografik değişkenlere göre öğretmenlik mesleği imajının farklılaştığı tespit edilmiştir. Nitel analiz sırasında öğretmenlik mesleği imajını etkileyen faktörler katılımcı görüşlerine göre belirlenmiş ve imajın geliştirilmesi için öneriler sunulmuştur. Anahtar Kelimeler: Öğretmenlik mesleği, öğretmenlik, imaj, öğretmenlik mesleği imajı, imajı etkileyen faktörler, mesleki imaj, öğretmen görüşleri, öğretmen algısı, okul yöneticileri, öğretmenler