Argümantasyon tabanlı bilim öğrenme yaklaşımının öğrencilerin matematik başarılarına ve yaratıcı düşünme becerilerine etkisi
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2014
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: Betül Küçük Demir
Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): Tevfik İŞLEYEN
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu araştırmanın amacı, Argümantasyon Tabanlı Bilim Öğrenme (ATBÖ) yaklaşımının ortaöğretim 9. sınıf öğrencilerinin yaratıcı düşünme becerisine ve matematik başarısına olan etkisini araştırmaktır. Bu temel amaç çerçevesinde bir dönem boyunca matematik dersleri argümantasyon tabanlı bilim öğrenme yaklaşımıyla işlenmiş ve bu yaklaşımın yaratıcı düşünme becerisine etkisi incelenmiştir. Ayrıca bu yaklaşımın fonksiyonlar konusundaki matematik başarısına etkisi de araştırılmıştır. Çalışma örneklemini 2012-2013 eğitim-öğretim yılında Bayburt'ta bir lisede 9. sınıfta öğrenim gören toplam 22 öğrenci oluşturmaktadır. Çalışmada nitel yöntemin ve nicel yöntemin birlikte kullanıldığı karma yöntem kullanılmıştır ve çalışma tek grup ön test-son test zayıf deneysel araştırma deseninden oluşmaktadır. Veri Toplama aracı olarak; Torrance Yaratıcı Düşünme Testi (TYDT) Sözel-Şekilsel Form-A, Fonksiyon Başarı Testi (FBT), araştırmacılar tarafından geliştirilen yarı yapılandırılmış mülakat formu, gözlem formu, video kayıtları ve Matematik Muhakeme Yaklaşımı (MMY) öğrenci şablonu kullanılmıştır. Bulguları değerlendirmede SPSS paket programı kullanılarak fonksiyon başarı testinden elde edilen ön test ve son test puanları arasındaki anlamlı fark için eşleştirilmiş örneklem t testi, kategorilere ayrıştırılan fonksiyon başarı testi için ayrıca tek yönlü varyans analizi, TYDT normal dağılım gösteren alt boyutlar için eşleştirilmiş örneklem t testi, normal dağılım göstermeyen alt boyutlar için Wilcoxon testi yapılmıştır ve öğrencilerin hazırladıkları MMY raporlarının değerlendirilmesi sonucunda elde edilen puanlar ile FBT son testinden aldıkları puanlar arasındaki korelasyona bakılmıştır. Görüşmelerden elde edilen verilerin içerik analizi ve betimsel analizi yapılarak tablolar halinde sunulmuştur ve betimlenmiştir. Gözlemlerden elde edilen verilerin analizinde ise betimsel analiz kullanılmıştır. Araştırma sonucunda elde edilen bulgulara göre Argümantasyon Tabanlı Bilim Öğrenme yaklaşımının öğrencilerin yaratıcı düşünme becerilerini ve fonksiyonlar konusunda başarılarını olumlu yönde etkilediği görülmüştür. Dönem başında ve sonunda ön test-son test olarak uygulanan TYDT Sözel-Şekilsel Form-A için yapılan analizlere göre son test lehine anlamlı bir fark tespit edilmiştir. Ayrıca TYDT Sözel-Şekilsel A formunun alt boyutları için elde edilen bulgulara göre sözel formun tüm alt boyutları için anlamlı fark bulunmuştur. Şekilsel formun zenginleştirme, duygusal ifadeler ve tamamlanmamış şekillerin birleştirilmesi alt boyutları için ön test son test arasında anlamlı fark tespit edilemezken geriye kalan tüm alt boyutlarda son test lehine anlamlı fark tespit edilmiştir. Fonksiyon Başarı Testi ön test-son test analizi sonucunda son test lehine anlamlı bir fark tespit edilmiştir. Ayrıca kendi içinde dört kategoriye ayrıştırılan FBT' de her bir kategori için son test lehine anlamlı fark tespit edilmiştir. Son test puan ortalaması en yüksek olan kategori basit işlemsel soruları içeren kategoridir. İkinci olarak yüksek son test puan ortalamasına sahip olan kategori muhakeme tipi soruları içeren kategoridir. MMY rapor puanlarıyla FBT son test puanları arasında olumlu, orta düzeyde ve anlamlı düzeyde bir ilişki tespit edilmiştir (r=.614). Uygulama bitiminde öğrencilerle yapılan mülakatlar sonucu bir öğrenci dışında geriye kalan tüm öğrenciler ATBÖ yaklaşımının matematik dersinde kullanılmasının kendilerine faydalı olduğu yönünde görüş belirtmişlerdir. Ayrıca süreç içerisinde öğrencilerin tartışma becerilerinin de geliştiği gözlenmiştir. Anahtar Kelimeler: Argümantasyon, matematik öğretimi, yaratıcı düşünme.