İnfraorbital foramenin lokasyonunda sonografik görüntülemenin tanı değeri
Tezin Türü: Diş Hekimliğinde Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Diş Hekimliği Fakültesi, Klinik Bilimler, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: HATİCE GÜLLER
Danışman: Muhammed Akif Sümbüllü
Özet:Amaç: İnfraorbital foramen (İOF), maksillada bulunan, lokalizasyonu ve içinden geçen nörovasküler yapılar nedeniyle anatomik ve morfolojik özelliklerinin tam olarak bilinmesi gereken önemli bir yapıdır. İnfraorbital bölgede cerrahi prosedürler veya lokal anestezi uygulamalarından önce, maksillanın anterior yüzünün anatomisi hakkında eksiksiz bilgi sahibi olmak gerekir. İnvaziv girişimlerden önce anatomik yapılar ve varyasyonların incelenmesinde radyolojik görüntülemeler çok önemli rol oynamaktadır. Ancak iyonize radyasyon riski ve yüksek maliyet gibi nedenlerle konik ışınlı bilgisayarlı tomografi (KIBT) her hastada uygulanamamaktadır. Çalışmamızın amacı İOF'nin lokasyonunun belirlenmesinde sonografik (ultrasonografi, USG) görüntülemenin KIBT'ye olan tanısal performansını karşılaştırmaktır. Materyal ve Metot: Çalışmaya, Atatürk Üniversitesi Diş Hekimliği Fakültesi Ağız, Diş ve Çene Radyolojisi Anabilim Dalına herhangi bir nedenle KIBT çekilmek üzere müracaat eden hastalar dahil edildi. KIBT çekimi yapılan bu hastalara ardından USG görüntüleme yapıldı. Çalışmada 18-58 yaş aralığına sahip, 55'i erkek ve 55'i kadın toplamda 110 hastanın KIBT ve USG görüntüleri dahil edilerek değerlendirildi. Hastaların yaş ve cinsiyet verileri ile birlikte lokasyonu belirlemek üzere, morfometrik ölçümlerden İOF'nin horizontal ve vertikal çapları, İOF ile apertura piriformisin lateral duvarı arasındaki mesafe, İOF ile infraorbital marjin (İOM) arasındaki mesafe ve İOF'nin üzerindeki yumuşak doku kalınlıkları ölçülerek kaydedildi. Bulgular: İOF'nin horizontal ve vertikal çapları, İOF ve apertura piriformisin lateral duvarı arasındaki mesafe, İOF ve İOM arasındaki mesafe ölçümlerinde KIBT ve USG arasında anlamlı bir fark bulunmazken İOF'nin üzerindeki yumuşak doku kalınlığında KIBT ve USG ölçümleri arasında anlamlı bir fark bulundu. USG ölçümlerinde; horizontal çap 3.75±0.63 mm, vertikal çap 3.27±0.38 mm, İOF ve apertura piriformisin lateral duvarı arasındaki mesafe 18.48±2.56 mm, İOF ve İOM arasındaki mesafe 8.70±1.49 mm ve İOF'nin üzerindeki yumuşak doku kalınlığı 9.90±1.96 mm iken KIBT ölçümlerinde ise horizontal çap 3.80±0.55 mm, vertikal çap 3.30±0.38 mm, İOF ve apertura piriformisin lateral duvarı arasındaki mesafe 18.53±2.37 mm, İOF ve İOM arasındaki mesafe 8.68±1.50 mm ve İOF'nin üzerindeki yumuşak doku kalınlığı 9.57±1.68 mm olarak ölçüldü. Sonuç: İOF'nin lokasyonunun belirlenmesinde KIBT gibi başarılı sonuçlar elde ettiğimiz USG'nin, cihazlar ve kullanılan problarının ergonomi ve teknolojisinin gelecekte geliştirilmesiyle birlikte zayıf kaldığı noktalarının da elimine edileceği ve bilhassa yumuşak doku ölçümlerindeki başarı oranının da artacağı açıktır. Bu da KIBT kaynaklı iyonize radyasyon kullanımını ve radyasyonun zararlarını minimalize ederek USG'nin diş hekimliğinde ve medikal alanlarda yaygınlığını arttırmak adına umut verici olabilir. Anahtar Kelimeler: infraorbital foramen, konik ışınlı bilgisayarlı tomografi, ultrasonografi