orta dereceli yüksek rakımda yapılan yedi günlük kamp sürecinin amatör dağcılarda oksidatif stres ve dinamik akciğer fonksiyonları üzerine etkisi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Kış Sporları Enstitüsü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2006
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: eser ağgön
Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): İlhan ŞEN
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:B u çalışmanın amacı, orta yükseklikteki bir rakımda (2200m) yapılan 7 günlük dağcılık eğitim kampına katılan amatör dağcıların serbest radikal düzeylerinde ve dinamik akciğer fonksiyonlarındaki değişiklikleri değerlendirmekti. Çalışmaya yaşları 19- 58 arasında değişen 33 erkek ve yaşları 19- 28 arasında değişen 18 bayan toplam 51 gönüllü amatör dağcı katıldı. Bu çalışma grubunun tamamı spirometrik ölçüm testlerine katılırken 9'u bayan toplam 34 amatör dağcı serbest radikal analizleri için kan örneği vermeye gönüllü oldular. Pony spirometre (Cosmed, İtalya) ile zorlu vital kapasite (FVC), 1 saniyedeki ekspirasyon hacmi (FEV1), ekspirasyon tepe akımı (PEF), FEV1/FVC % ve FVC'nin farklı dilimlerinde oluşan ortalama zorlu ekspirasyon hava akımları [(Max25-75), Max-25, Max-50, Max-75)] ölçüldü. Serbest radikal analizleri için alınan kan örneklerinde Superoksid dismutaz (SOD), Nitrikoksit (NO) ve malondialdehit (MDA) analizleri yapıldı. Tüm ölçümler kampın 1.ve 7. günü gerçekleştirildi. Sonuçlar erkek ve bayanlarda ayrı ayrı ve birlikte değerlendirildi. İstatistiksel analiz için Paired- samples T testi kullanıldı. E rkeklerin ve bayanların solunum fonksiyon testleri ayrı ayrı değerlendirildiğinde elde edilen değişikliklerin tümü istatistiksel bakımdan anlamsızdı (P<0,05). Erkeklerde FEV1/FVC' nin dışında tüm değişiklikler pozitif iken, bayanlarda FVC, FEV1 dışında tüm değişiklikler negatif olarak belirlendi. Her iki gurup birlikte değerlendirildiğinde FEV' deki artış istatistiksel olarak anlamlıydı (t = -2,63, P<0,05). Yapılan kan analizleri sonucunda erkekler ve bayanlar hem ayrı olarak hem de birlikte değerlendirildiklerinde tüm parametrelerde pozitif bir artış gözlenirken, sadece MDA' deki artış tüm gurupta istatistiksel olarak anlamlıydı. (erkeklerde: t = -4,87, P<0,001 bayanlarda: t = -5,30, P<0,005 tüm gurupta: t = -6,21,P<0,001). Sonuç olarak herhangi bir sebeple düşük rakımdan orta dereceli yüksekliğe çıkan insanların serbest radikal üretimine bağlı olarak olumsuz etkilenme riski artar. Ayrıca 2200 m rakımda bir haftalık süre sonunda solunum fonksiyon testlerinde görülen pozitif değişiklik aklimatizasyona bağlı olarak ortaya çıkmış olabilir.