Erzurum palandöken merkez ilçesinde yaşayan 65 yaş ve üzeri popülasyonda yaşam kalitesi ve depresyon düzeyine etki eden faktörler
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Dahili Tıp Bilimleri, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2018
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: BANU BEDİR
Danışman: Elif Okşan ÇALIKOĞLU
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Nüfusun yaşlanması, yirmi birinci yüzyılda ön plana çıkan en önemli demografik olgulardan birisidir. Son yıllarda gerçekleşen, çevre koşulları, gelir düzeyi ve dağılımındaki düzelmeler, yeterli ve dengeli beslenme alışkanlığının sağlanması gibi sağlıklı yaşam alışkanlıklarının kazanılması, barınma koşullarının düzelmesi, sağlık hizmetlerine ulaşılabilirliğin artışı bireylerin yaşam süreleri ve kalitesini olumlu yönde etkilemiştir. Bu çalışma, Erzurum Palandöken İlçesi'nde yaşayan 65 yaş ve üzeri popülasyonda yaşam kalitesi ve depresyon düzeyine etki eden faktörleri ortaya koymak amacıyla tanımlayıcı kesitsel nitelikte planlandı. Çalışmaya 65 yaş ve üzerinde olan 480 yaşlı birey dahil edildi. Araştırma grubundaki yaşlıların yaşam kalitelerini değerlendirmek için WHOQOL-OLD Yaşam Kalitesi Ölçeği, depresyon belirtisini değerlendirmek için Geriatrik Depreyon Ölçeği kullanıldı. Katılımcıların WHOQOL-OLD yaşam kalitesi toplam puan ortalaması 56.64±15.57'di. Alt alan ortalamalarına göre en yüksek yaşam kalitesi puan ortalaması ölüm ve ölümlülük alanına ait iken, en düşük sosyal katılım alanına aitti. Yaşam kalitesi toplam puan ortalaması kadınlarda, ileri yaşta, okuryazar olmayanlarda, düzenli aylık geliri olmayanlarda, sağlık durumunu geçen yıla göre kötü olarak değerlendirenlerde, kendisini çok yaşlı olarak değerlendirenlerde ve kronik hastalığı olanlarda anlamlı düzeyde düşük bulunmuştur (p˂0.001). Katılımcıların Geriatrik Depreyon Ölçeği puan ortalaması 14.59±5.27 olup depresyon belirtisi görülme sıklığı %56.5'ti. Depresyon belirtisi kadınlarda, genç yaşlı grupta, evlilerde, okuryazar olmayanlarda, düzenli aylık geliri olmayanlarda, kendisini çok yaşlı olarak değerlendirenlerde, sağlık düzeyi algısını kötü olarak değerlendirenlerde anlamlı düzeyde yüksek bulunmuştur (p˂0.05). Depresyon puan ortalaması ile yaşam kalitesi puan ortalaması arasında negatif yönlü anlamlı ilişki vardır (p˂0.001). Sonuç olarak; araştırma bölgemizdeki yaşlı popülasyonun yaşam kalitesi ve depresyon belirtisini etkileyen etmenlere yönelik koruyucu, tedavi ve rehabilite edici hizmetler artırılmalıdır. Anahtar Kelimeler: yaşlı, yaşam kalitesi, depresyon, WHOQOL-OLD, GDÖ