Siyanobakteriyel toksinlerin bir ileri oksidasyon prosesi (İOP) olan ultrasonik oksidasyonla parçalanabilirliklerinin ve toksisitelerinin incelenmesi: MC-RR örneği
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Çevre Mühendisliği Anabilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: MELİKŞAH TEKİN
Danışman: Zeynep Eren
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Bu tez çalışmasında, son yıllarda yüzey sularında en çok tespit edilen siyanobakteriyel toksin bileşiklerin en önemlilerinden olan MC-RR'nin ileri bir oksidasyon prosesi (İOP) olan ultrasonik oksidasyon ile düşük ve yüksek frekanslara sahip bir reaktörde arıtılması incelenmiş ve MC-RR'nin bu sistemde ultrasonik oksidasyonundan elde edilen ürünlerin toksisite analizleri gerçekleştirilmiştir. Toksisite analizleri in-vitro yöntemle laboratuvar ortamında sağlıklı fare karaciğer hücre hattı (AML-12) üzerinde gerçekleştirilmiştir. Yöntem: MC-RR'nin ultrasonik oksidasyonu hem düşük frekanslara (20 kHz ve 40 kHz) sahip hem de yüksek frekanslara (578 kHz, 862 kHz, 1142 kHz) sahip bir ultrasonik sistemde her bir frekansata ayrı ayrı gerçekleştirilmiştir. Literatüre göre MC-RR yüzey sularında ng/L veya µg/L seviyelerinde bulunduğu için sıvı kromatografi-kütle spektrometresi/kütle spektrometresi (LC-MS/MS) metodu ile analiz edilmiştir. MC-RR saf halde analitik seviyede temin edildiği için kromotografi öncesi ön bir ayırma işlemine tabi tutulmamıştır. Ultrasonik oksidasyon sonrası elde edilen MC-RR çözeltilerinin toksisitesi ise sağlıklı fare karaciğer hücre hattı (AML-12) kullanılarak analiz edilmiştir. Bulgular: MC-RR'nin 30 dakikalık sürede ultrasonik sistemlerde oksidasyonundan elde edilen sonuçlar, en fazla %12'lik bir arıtma verimine sahip olduğunu göstermiştir. Genel olarak mikrosistin grubu bileşiklerin parçalanabilirliği düşük olduğu için literatürde de benzer grupların düşük oksidasyon verimine sahip olduğu görülmüştür. AML-12 hücre hattı ile yapılan toksiste testleri ise MC-RR'nin başlangıç çözeltisinin sağlıklı hücreler üzerinde %15'e yakın bir öldürücülüğü olduğunu göstermiş; ultrasonik oksidasyon sonunda ise elde edilen ürünlerin toksisitesinin ya aynı kaldığı ya da en fazla %20'ye çıktığı görülmüştür. Sonuç: MC-RR'nin ultrasonik oksidasyonun parçalanma ürünlerinin toksisitesinin önemli bir oranda artmaması ultrasonik oksidasyonun mikrosistinlerin parçlanmasında umut vadeden bir teknoloji olarak görülmesini sağlamaktadır. MC-RR'nin ultrasonik oksidasyonu konusunda literatür çalışmaları oldukça sınırlı olduğu ve AML-12 hücre hattı ile toksisite analizleri de hiç olmadığı için bu çalışamdan elde edilen sonuçlar hem MC-RR'nin ultrasonik oksidasyonu hem de başlangıç ve arıtım sonrası toksisitesi hakkında ileride yapılacak çalışmalar için bir başlangıç noktası oluşturma niteliğini taşımaktadır.