HT-29 kolon kanseri hücre hattında bazı bitki ekstreleri ve bitkisel etken maddelerin 5-fluorouracil (5-FU) ile kombinasyonunun apoptotik yolaklara ve hücre çoğalmasına etkilerinin araştırılması


Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Moleküler Biyoloji ve Genetik Anabilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2016

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: MEHMET KADİR ERDOĞAN

Danışman: Hakan Aşkın

Özet:

Kolorektal kanser dünya genelinde kanserle ilişkili ölümlerin önemli bir nedenidir ve en sık görülen üçüncü kanser türüdür. Kolorektal kanserin klinik tedavisinde 5-Flourouracil (5-FU) temelli uygulamalar ana basamağı oluşturmaktadır. Ancak 5-FU'nun antitümör etkisinin yanı sıra yüksek toksisite ve yan etkilere sahip olması, 5-FU temelli yeni tedavilerin geliştirilmesini gerekli kılmaktadır. Bu çalışmada, HT-29 kolorektal adenokarsinoma hücre hattı üzerinde iki farklı bitkisel etken maddenin (kuersetin ve luteolin) ve iki bitki türünden (Pistacia eurycarpa ve Achillea biebersteinii) polaritesi farklı çözücüler kullanılarak hazırlanmış bitki ekstrelerinin 5-Flourouracil ile kombinasyonlarının sinerjistik etkileri araştırıldı. MTT testi ile hücrelere ait % canlılık oranları belirlendi. Uygulanan tedavi gruplarına ait IC50 değerleri hesaplandı. IC50 değerlerine göre bitkisel etken madde ve ekstreler tek başlarına ve 5-FU ile kombine olarak hücrelere uygulandı. Bu kombinasyonların etkinlikleri izobologram analizi ile saptandı. Hücrelerin apoptoza yönelme oranları CDDE yöntemi ve apoptotik indekslerin hesaplanması ile belirlendi. VEGF miktarlarındaki azalma oranları Hu VEGF ELISA yöntemi ile hesaplandı. Uygulanan tedavilerin, apoptotik yolaklarda önemli rollere sahip olan p53, Bcl-2, Bax, mTOR, Akt, PTEN, p38 MAPK gen ve proteinleri üzerindeki etkileri RT-PCR ve western blot yöntemi ile analiz edildi. HT-29 kolorektal adenokarsinoma hücrelerinin canlılığının azalması ve apoptoza yönelmesinde, 5-FU ile bitkisel etken madde ve ekstrelerin kombinasyon olarak uygulanması, 5-FU'nun tek başına uygulanmasına göre daha etkili oldu. Sonuç olarak, uygulanan kombine tedavilerde 5-FU'nun düşük dozlarda bile etkinliğinin arttığı ve böylece ilacın yüksek sitotoksik etkilerinin minimuma indirilebileceği saptandı.