Kapadokya Bölgesi Kaya Kiliselerinde Azize Tasvirleri
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Sanat Tarihi Anabilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: SİNEM BİLGE BOZKURT
Danışman: Demet Okuyucu Yılmaz
Özet:Anadolu coğrafyasının, gelişmiş ve kritik noktaları arasında yer alan Kapadokya Bölgesi, sahip olduğu yeraltı ve yerüstü zenginliklerine ek, tarih öncesi çağlardan itibaren çeşitli kültür ve medeniyetlere alan oluşturarak, doğu ile batı arasında köprü görevi gören önemli bir merkezdir. Hristiyanlık dininin temelleri Filistin'de atılmış olmasına rağmen, Anadolu coğrafyasında kural ve kıstasları belirlenmiştir. Hristiyanlığın 313- 314 yılında İmparator Konstantinos tarafından yayınlatılan Milano Fermanı ile serbest bir din ilan edilmesi evresine kadar, Kapadokya bölgesinde çeşitli din adamları keşişler ve azizeler bölgenin engebeli arazi yapısının tanıdığı imkânlardan faydalanarak burada hem saklanmış hem de manastır yaşantısını kurmuşlardır. Hristiyanlık dininin yayılması hususunda insanüstü bir çaba ve gayret göstererek, amaçları doğrultusunda her türlü kötü muamele, baskı ve zorbalığa uğrayan azizeler, Kapadokya bölgesi kaya kiliselerinin resim programlarında hem ibadetin bir parçasını oluşturmaları hem de varlıklarının onurlandırılması gibi amaçlarla betimlenirler. "Kapadokya Bölgesi Kaya Kiliselerinde Azize Tasvirleri" konu başlıklı bu çalışmanın birinci bölümünde, Kapadokya bölgesinin coğrafi konumu ve kısaca tarihi aktarılmış, bölgede Hristiyanlığın tarihsel ilerleyişi ele alınmıştır. Çalışmanın ikinci bölümünde, Azizlik kavramı açıklanmış, bölgede yer alan azizeler belirlenmiş ve kısa hayat hikâyeleri aktarılmıştır. Çalışmanın üçüncü evresinde, Kapadokya Bölgesi kaya kiliselerinin duvar resimlerinde yer alan, tüm azizelerin betimlemeleri ayrıntılı ikonografik çözümlemeleri ve üslupsal özellikleri ile birlikte ele alınmıştır. Çalışmanın dördüncü ve son evresine gelindiğinde ise bölge kapsamında yer alan azize tasvirleri karşılaştırmalı üslupsal çözümlemeler ile aktarılarak çalışma tamamlanmıştır. Anahtar Kelimeler: Azize, Kapadokya, Bizans, Hristiyanlık, Duvar Resmi, İkonografi