Zorba ve mağdur olan ortaokul öğrencilerinin psikolojik dayanıklılıklarının incelenmesi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Eğitim Bilimleri Anabilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2019
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: BESRA GÜNDÜZ
Danışman: İsmail Ay
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Bu araştırmada, ortaokul öğrencilerinde akran zorba ve mağdurların psikolojik dayanıklılığının incelenmesi amaçlanmıştır. Bu amaç doğrultusunda araştırmanın temel problem cümlesi "Ortaokul öğrencilerinin zorba ve mağdur olmasıyla psikolojik dayanıklılık arasında ilişki var mıdır?" sorusu olmuştur. Yöntem: Araştırmada psikolojik dayanıklılık ile zorba veya mağdur olma durumu arasındaki ilişkinin belirlenmesine yönelik "karşılaştırmalı ilişkisel tarama" yöntemi kullanılmıştır. Araştırmanın çalışma grubunu 2017-2018 öğretim yılında Erzurum iline bağlı 3 merkez ilçenin (Yakutiye, Palandöken, Aziziye) 5, 6, 7 ve 8. sınıfa devam eden 585 öğrenci oluşturmaktadır. Araştırmada veri toplama aracı olarak Ergen Akran İlişkileri Belirleme Ölçeği, Çocuk ve Genç Psikolojik Sağlamlık Ölçeği ve Kişisel Bilgi Formu kullanılmıştır. Araştırma kapsamında veri setinin non-parametrik nitelik taşıdığı belirlendiği için veri analizinde Mann Whitney U testi, Kruskal Wallis-H Testi ve ise Spearman Korelasyon analizi uygulanmıştır. Bulgular: Araştırmadan elde edilen bulgulara göre ortaokulda öğrenim gören öğrencilerin psikolojik dayanıklılıklarının cinsiyet, okul türü, kardeş durumu açısından aralarında anlamlı farklılaşma olmadığı ancak sınıf düzeyleri bakımından farklılaştığı belirlenmiştir. Ayrıca ortaokul öğrencilerinin psikolojik dayanıklılık puanları ile yaşları arasında negatif yönde ve düşük düzeyde anlamlı bir ilişki bulunmuştur. Psikolojik dayanıklılık ile akran zorba ve mağdurluğu arasında anlamlı ve negatif yönde ilişki olduğu görülmüştür. Sonuç: Bu bulgulara göre akran zorbalığı veya akran mağdurluğu arttıkça psikolojik dayanıklılığın azaldığı veya tam tersi olarak psikolojik dayanıklılık düzeyi arttıkça zorbalık ya da mağdurluk düzeyinin azalacağı söylenebilir. Anahtar Kelimeler: akran zorbalığı, psikolojik dayanıklılık, zorba, mağdur