2025 - TOPRAKTAN İZOLE EDİLEN AZOT FİKSE EDEN BAKTERİLER İLE AŞILAMANIN LAHANA BİTKİSİNİN GELİŞİMİ PARAMETRELERİ ÜZERİNE ETKİLERİ


Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Toprak Bilimi Ve Bitki Besleme Anabilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2025

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: AYCAN YEMİŞÇİ

Danışman: Serdar Bilen

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu çalışmanın amacı, topraktan izole edilen azot bakterilerin ve kimyasal kompoze gübre uygulamasının tarlada yetiştirilen lahana bitkisinin gelişimi ve verim unsurları üzerine etkilerini araştırmak, bitki gelişiminde etkili olan bakterileri belirlemektir.

Denemede Niğde iline adapte olmuş yerli hibrit Lahana (Brassica oleracea var. capitata) bitkisi olarak Yaz Gülü F1 ve Kaynarca lahana çeşidi tohumları kullanılmıştır. Çalışma Niğde ilinin Bahçeli kasabasındaki 3x3 m boyutlarındaki deneme parsellerinde 3 tekerrürlü olarak yürütülmüştür. Parsellerden alınan toprak örneklerinde N fiske eden bakterilerin izolasyonları ve saflaştırılmaları yapılmış, kültürlerin genomik DNA analizi sonrası N fikse etme kabiliyetleri belirlenmiş ve en yüksek derecede N fiksasyonu yapan 3 bakteri izolatı denemede kullanılmıştır. Azotlu gübre uygulaması yapılacak olan parsellere 10-10-10 kompoze gübre uygulanmıştır. Her bir parselde lahana fideleri arasında 30 cm, parseller arasına ise 70 cm boşluk bırakılmış, her bir parsele 5 adet lahana fidesi aktarılmıştır. Lahana bitkilerinin gelişimi takip edilmiş, kimyasal kompoze gübre uygulamasının ve bakteri aşılamalarının bitkilerin kuru madde, N, P, K, Ca, Mg ve Na içerikleri üzerine etkileri belirlenmiştir.

Araştırma sonuçlarına göre; lahana çeşitleri arasında gübre ve bakteri aşılamaları uygulamalarının ortalama kuru madde, N, P, K, Ca, Mg ve Na içerikleri arasında istatistiksel olarak farklar belirlenmiştir. Kaynarca lahanası Yaz Gülü lahanasına göre daha yüksek N, P, K, Ca, Mg ve Na içeriği göstermiştir. Niğde yöresinde Yaz Gülü lahanasının yetiştirilmesinin ve Kompoze gübre (10-10-10) uygulamasına alternatif azotlu gübre kaynağı olarak S. maltophilia AT157 bakteri aşılamasının yapılmasının daha uygun olacağı sonucuna varılmıştır.