Öğretmen adaylarının çevresel okuryazarlık düzeyleri ve çevreye yönelik görüşlerinin çeşitli değişkenler açısından incelenmesi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Türkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Anabilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2022

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: YUSUF AYDEMİR

Danışman: Mete Alım

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Amaç: Bu araştırmanın temel amacı, coğrafya öğretmen adaylarının çevresel okuryazarlık düzeylerini çeşitli değişkenlere göre incelemek ve çevreye yönelik görüşlerini belirlemektir. Yöntem: Araştırmada nicel ve nitel yaklaşımların birlikte kullanıldığı karma araştırma yöntemlerinden gömülü desen kullanılmıştır. Araştırmanın katılımcılarını 2021-2022 eğitim-öğretim yılında Türkiye'de bulunan yedi coğrafya öğretmenliği bölümünde öğrenim gören toplam 94 ikinci sınıf ve 96 dördüncü sınıf öğrencisi oluşturmaktadır. Veri toplama aracı olarak öğrencilerin çevresel okuryazarlık düzeylerini belirlemek için Çevre Okuryazarlığı Ölçeği, öğrencilerin çevreye yönelik görüşlerinin belirlenmesi amacıyla yarı yapılandırılmış görüşme formu kullanılmıştır. Çevre Okuryazarlığı Ölçeği'nden elde edilen verilerin analizinde tek yönlü ANOVA ve bağımsız örneklemler t-testi; yarı yapılandırılmış görüşme formundan elde edilen verilerin analizinde ise içerik analizi kullanılmıştır. Bulgular: Elde edilen bulgulara göre, coğrafya öğretmen adaylarının orta düzeyde çevre okuryazarlığı becerisine sahip olduğu ve adayların çevre okuryazarlığı düzeyleri ile cinsiyet, yaş, anne ve baba eğitim durumu, üniversiteye başlamadan önce yaşanılan yerleşim birimi değişkenleri arasında anlamlı bir farklılık bulunmadığı, çevre okuryazarlığı düzeyleri ile çevre dersi alma durumu ve okudukları üniversite değişkeni arasında ise anlamlı bir farklılık olduğu belirlenmiştir. Ayrıca katılımcıların nicel bulguları destekleyen görüşlere sahip oldukları tespit edilmiştir. Sonuçlar: Araştırma sonucunda, coğrafya öğretmen adaylarının çevre okuryazarlığı becerilerinin orta düzeyde olduğu belirlenmiştir. Coğrafya öğretmen adaylarının çevre dersi almaları ve coğrafya öğretmenliği lisans programını okudukları üniversiteler çevre okuryazarlığı becerilerini etkilemektir. Ayrıca katılımcılar çevre korumaya yönelik yapılanları yetersiz bulmaktadır. Anahtar Kelimeler: Coğrafya, çevre, çevre okuryazarlığı, öğretmen adayı, görüş