2019–2024 Erzurum Yerel SeçimlerindePusula Ve Yenigün Gazetelerinin Çerçeveleme Stratejileri: Nitel Bir İçerik Analizi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Radyo Televizyon Ve Sinema Anabilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2025
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: FURKAN AKKÖK
Danışman: Serhat Erdem
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu çalışmanın temel amacı, 2019 ve 2024 Erzurum yerel seçimlerinde Pusula ve Yenigün gazetelerinin seçim haberlerini hangi çerçeveleme stratejileriyle okurlara sunduğunu ortaya koymak ve bu çerçevelerin seçmen algısı üzerindeki potansiyel etkilerini analiz etmektir. Araştırma, "Yerel basın seçim dönemlerinde hangi söylemsel ve görsel çerçeveleme stratejilerini kullanmaktadır ve bu stratejiler iki seçim dönemi arasında nasıl değişmiştir?" sorusuna yanıt aramaktadır. Çalışmada nitel araştırma yöntemlerinden içerik analizi ve çerçeveleme analizi teknikleri kullanılmıştır. Araştırmanın veri setini, Pusula ve Yenigün gazetelerinin 2019 ve 2024 yerel seçim dönemlerine (Şubat-Mart ayları) ait toplam 50 gazete nüshası oluşturmaktadır. Bu nüshalarda yer alan 127 seçim haberi, 43 manşet ve 89 görsel, Entman'ın (1993) çerçeveleme kuramı temelinde analiz edilmiştir. Analizde sorunun tanımlanması, neden-sonuç ilişkisi, ahlaki değerlendirme ve çözüm önerisi olmak üzere dört temel çerçeveleme kategorisi kullanılmıştır. Araştırma bulguları, yerel medyanın seçim süreçlerinde tarafsız bir bilgi aktarıcısı olmaktan ziyade, aktif bir gündem belirleyici ve "gerçeklik inşa edicisi" olarak konumlandığını göstermektedir. 2019 seçimlerinde klasik belediyecilik hizmetleri (yol, park, altyapı) üzerinden kurgulanan haberler, 2024 seçimlerinde mega projeler, kentsel dönüşüm ve ulusal liderlik vurgusu eksenine kaymıştır. 2024 yılında ulusal liderin doğrudan "müjde" formatında vaat sunması, yerel aktörlerin görünürlüğünü azaltmış ve seçim gündemini merkezileştirmiştir. İncelenen gazetelerde adaylara sunulan haber alanının niteliği ve yoğunluğu, yayın organlarının ideolojik duruşlarıyla doğrudan bağlantılıdır. Cumhur İttifakı adaylarına ayrılan haber sayısı ve görsel kullanımı, muhalefet adaylarına kıyasla ortalama 3,5 kat daha fazladır. Söylem düzeyinde başvurulan metaforlar ("Dadaş'a vefa", "beka", "emanet") ve haber kaynağı seçimleri gibi stratejik tercihler, belirli siyasi kimliklerin pekiştirilmesine hizmet etmektedir. Ekonomik kriz bağlamında sosyal yardım haberleri 2024'te %67 oranında artış göstermiş; bu da sosyal belediyecilik söyleminin siyasal iletişimde merkezi bir konuma yükseldiğini ortaya koymuştur. Görsel çerçeveleme analizi, kalabalık miting fotoğrafları, lider merkezli kompozisyonlar ve ittifak birliği görsellerinin seçmen algısında "güç", "birlik" ve "kararlılık" mesajlarını pekiştirdiğini göstermiştir. 2019'da görsel kullanımı sınırlıyken, 2024'te görseller haberin %78'inde yer almış ve anlamı yönlendiren temel unsur haline gelmiştir. Sonuç olarak çalışma, yerel medyanın demokratik katılımı güçlendirme potansiyeline sahip olmakla birlikte, yapısal bağımlılıklar nedeniyle manipülasyon ve dezenformasyon riski de barındırdığını göstermektedir. Medyanın siyasal gerçekliğin inşasındaki bu aktif rolü; editoryal bağımsızlığın korunması, medya okuryazarlığının artırılması ve çoğulcu ortamların teşvik edilmesi gerekliliğini kaçınılmaz kılmaktadır. Araştırma, gelecekte yapılacak çalışmaların geleneksel medya ile dijital mecralar arasındaki etkileşimi, seçmen davranışına doğrudan etkiyi nicel yöntemlerle ölçmeyi ve karşılaştırmalı bölge analizlerini de kapsayacak şekilde genişletilmesi gerektiğine dair bilimsel bir projeksiyon sunmaktadır