Erzurum il merkezinde epilepsi prevalansının araştırılması


Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Dahili Tıp Bilimleri, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2013

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: İDRİS KOCATÜRK

Danışman: İbrahim İYİGÜN

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Epilepsi dünya genelinde tüm toplumlarda cinsiyet, yaş ve etnik fark gözetmeksizin görülen önemli bir halk sağlığı sorunudur ve hastalığın toplumda doğru anlaşılamaması nedeniyle epilepsi hastalarının mesleki, eğitim ve sosyal aktiviteleri de olumsuz etkilenmektedir. Özellikle gelişmekte olan ülkelerde hastalığın yönetiminde yanlış tutumlar sergilenmekte dolayısıyla hastalar uygunsuz ve yetersiz tedavi almaktadırlar. Dünyada olduğu gibi ülkemizde de epilepsi prevalans çalışmaları yeterli değildir. Epilepsiye karşı ortak bir tutum belirlenebilmesi ve hastalığa etki eden faktörlerin tespit edilebilmesi açısından epidemiyoloji çalışmaları önem arzetmektedir. Çalışmamızın amacı Erzurum il merkezinde 15 yaş ve üzeri popülasyonda epilepsi prevalansını belirlemektir. Hasta ve Yöntem Bu çalışma Atatürk Üniversitesi Tıp Fakültesi Nöroepidemiyoloji Çalışma Grubu tarafından İl Sağlık Müdürlüğüne bağlı aile hekimlerinin nüfus kayıtları kullanılarak, dört asistan hekim tarafından kapı kapı gezilerek yapıldı. Minimum Örneklem Büyüklüğü formülüne [(p) % 2.5 (d) % 0.5 % 95 güven aralığında (n=Nt2p.q/d2(n-1)+t2pq)] göre çalışmaya 3707 kişi ile alınması gerektği hesaplandı. Bireylerin çalışmadan ayrılma durumları da göz önünde bulundurularak bu sayı 3707?den 4093?e çıkarıldı. Her bireye sosyodemografik özellikleri belirleme formu ve epilepsi anket formu uygulandı. Hastalığın prevalans oranı, yaşa ve cinsiyete göre dağılımı, sınıflanması, tedavi durumları ve ailesel özellikleri araştırıldı. Bulgular Çalışmada 15 yaş ve üzeri 4093 kişi değerlendirildi. Bireylerin 2046?sı (%50) kadın, 2047?si (%50) erkekti. Çalışmamızda 22 aktif epilepsi hastası tespit edildi ve nokta prevalansı 5/1000 olarak tespit edildi. Aktif epilepsi prevalansı kadınlarda 4/1000 ve erkeklerde 6/1000 idi. Hastaların %50?sinde parsiyel başlangıçlı, %50?sinde jeneralize başlangıçlı nöbetler mevcuttu. Hastaların %50?sinde olası etyoloji tespit edildi. Kranial travma ve beynin gelişimsel malformasyonu tespit edilebilen en sık etyolojik nedenlerdi. 22 hastanın 20?si (%91) prevalans gününde antiepilepitk tedavi almaktaydı. Hastaların %75?i monoterapi altındaydı, %25?i politerapi almaktaydı. Epilepsi hastalarında aile öyküsü ve çocukluğunda ateşli havale geçirme epilepsi olmayanlara göre yüksek olarak tespit edildi. Tartışma Çalışmamızda aktif epilepsi prevalansı ve prevalans ile ilgili diğer özellikler gelişmiş ülkelere benzer bulundu. Bulgularımız son yıllarda ülkemizde yapılan prevalans çalışma sonuçlarına da benzerlik gösterdi. Bu sonuç; çalışmamızda ILAE kriterlerinin dikkatle uygulanmasına ve çalışma popülasyonunun şehirsel özellikli olmasına bağlandı. Erkeklerde epilepsi prevalansı kadınlardan daha yüksek bulundu fakat istatistiksel olarak anlamlı değildi. Jeneralize nöbetler ile parsiyel nöbetlerin oranı eşitti. En sık tespit edilen etyolojik nedenler; beynin gelişimsel malformasyonu ve kranial travma idi. Hastaların çoğu yalnızca bir antiepileptik ilaç kullanıyordu. Çocuklukta ateşli havale öyküsü ve aile öyküsü epilepsi için anlamlı risk faktörleriydi. Sosyo-ekonomik durumu ve eğitim düzeyi düşük olanlarda epilepsinin daha sık görüldüğü tespit edildi. Epidemiyolojik çalışmalar; epilepsinin doğal hikaye, risk faktörleri, ekonomik ve kültürel yönleri ve yönetimine dair önemli ipuçları sağlamasından dolayı daha geniş çaplı çalışmalara ihtiyaç vardır.