19. yüzyıl Anadolu Rum Ortodoks kiliseleri ve koruma sorunsalı: Krom Vadisi örneği
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, MİMARLIK ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2025
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: MERVE ERTÜRK
Danışman: Neslihan Kulözü
Özet:Amaç: Çalışmanın amacı, 19. yüzyılda inşa edilmiş Anadolu Rum Ortodoks Kiliselerinin araştırılması ile Krom Vadisi örneğinde, Gümüşhane il sınırlarında yer alan, kiliselerinin özelliklerinin ve korunma sorunlarının ortaya konulmasıdır. Yöntem: Bu çalışma kapsamında öncelikle, Anadolu'da 19. yüzyılda inşa edilen kiliseler ve yapıldıkları bölgeler araştırılarak yapı tipolojileri, taşıyıcı sistemleri ve yapı malzemeleri üzerinden analiz edilecektir. Analiz sürecinde ikincil kaynaklardan elde edilen veriler doğrultusunda karşılaştırmalı analize olanak veren bir tablo üretilecektir. İkinci olarak, Krom Vadisi kiliseleri yapı tipolojileri, taşıyıcı sistemleri ve yapı malzemeleri bağlamında incelenecektir. Toplanan veriler ışığında Krom Vadisi Kiliselerinin 19. yüzyılda inşa edilmiş Anadolu Rum Ortodoks kiliseleri içindeki yeri önceki aşamada oluşturulan tablonun yönlendiriciliğinde irdelenecektir. Son olarak günümüzdeki durumlarından hareketle, 19. yüzyıl kiliselerinin korunma sorunsalı Krom Vadisi örneğinden yola çıkılarak değerlendirilecektir. Bulgular: Araştırma kapsamında Krom Vadisi Kiliselerinin rölöve çizimleri ile tipolojileri, malzemesi ve taşıyıcı sistem özellikleri bulgu olarak ortaya konulacaktır. Krom Vadisi Kiliselerinin mevcut durumları tespit edilecek, 19. yüzyıl Anadolu Kiliseleri ile benzerlik ve farklılıkları ile korunma sorunları belirlenecektir. Sonuç: Araştırma sonucunda; 19. yüzyılda Anadolu'da ve Krom Vadisi'nde yapılmış kiliselerin koruma sorunları karşılaştırmalı bir tabloda ortaya konulmuştur. Tablodan elde edilen verilere göre Krom Vadisi kiliselerinin korunma sorunları değerlendirmiştir. Anahtar Kelimeler: Kilise Mimarisi, 19. Yüzyıl Rum Ortodoks Kiliseleri, Dini Yapıların Korunması, Krom Vadisi/Gümüşhane