Türkiye'deki tasarım temelli öğrenme çalışmalarının meta-sentezi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Matematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Anabilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2022
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ÇİĞDEM KORAN
Danışman: Yasemin Taş
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Bu araştırmada, mühendislik tasarım süreçlerinin kullanıldığı tasarım temelli öğrenme (TTÖ) üzerine Türkiye'de gerçekleştirilen çalışmaların meta-sentezini yapmak amaçlanmıştır. Yöntem: Nitel araştırma yöntemlerinden meta-sentez yöntemi kullanılmıştır. Web of Science, ERIC, TR Dizin ve Yüksek Öğretim Kurumu (YÖK) Ulusal Tez Tarama Merkezi veri tabanlarında erişime açık olan makaleler ile yüksek lisans ve doktora tezleri belirlenen anahtar kelimeler kullanılarak taranmıştır. 20265 araştırma makalesi ve 22 tez içerisinde araştırmanın amacına uygun olarak filtreleme işlemleri sonucunda, belirlenen kriterlere uyan 36 çalışma meta-senteze dahil edilmiştir. Bu çalışmalar, araştırma soruları doğrultusunda betimsel analiz kullanılarak incelenmiştir. Bulgular: Meta-senteze dahil edilen çalışmalar incelendiğinde, son yıllarda TTÖ üzerine yapılan çalışmalarda artış olduğu görülmektedir. Çalışmaların araştırma desenlerine bakıldığında, nicel çalışmalarda ön test-son test kontrol gruplu yarı deneysel desen, nitel çalışmalarda ise durum çalışması ağırlıklı olarak kullanılmıştır. Örnekleme yöntemlerinden ise kolay ulaşılabilir örnekleme yöntemi daha fazla tercih edilmiştir. Daha çok ortaokul öğrencileri ve öğretmen adaylarıyla çalışıldığı, ilkokul ve lise öğrencileri ile öğretmenlerin katılımı ile yapılan çalışmaların az sayıda olduğu dikkat çekmektedir. Kullanılan veri toplama araçları arasında görüşme formu ağırlıkta olup uygulama süresi ise 1 hafta ile 6 ay arasında değişmektedir. TTÖ uygulamalarının ilkokuldan üniversiteye kadar her eğitim seviyesinde öğrencilerin akademik başarı seviyelerinin artmasına, çevrelerindeki problemlere çözüm önerileri üretebilmelerine ve ürettikleri çözüm önerileri doğrultusunda tasarım yapabilmelerine katkı sağladığı görülmüştür. TTÖ'nün katılımcıların tutumlarında olumlu yönde değişime yol açtığı bulunmuştur. Sonuçlar: Türkiye'deki TTÖ çalışmaları ağırlıklı olarak fen bilimleri dersinde uygulanmıştır. Fen bilimleri ders içeriklerinde ele alınan konular incelendiğinde, fizik konularının çoğunlukta olduğu, biyoloji konularının ise oldukça az çalışmada ele alındığı görülmüştür. Bu nedenle de biyoloji konularında daha fazla çalışmaya ihtiyaç vardır. TTÖ'nün akademik başarı üzerindeki etkisini inceleyen çalışmaların katılımcı grupları genellikle ortaokul ve lisans öğrencilerinden oluşmuş, ilkokul ve lise düzeyinde daha çok çalışmaya ihtiyaç olduğu tespit edilmiştir. Akademik başarıyı ölçmek için daha fazla alternatif ölçme ve değerlendirme yöntemlerinin kullanılması gerektiği belirlenmiştir. Ayrıca, TTÖ'nün öğrencilerin motivasyonu üzerindeki etkilerini inceleyen oldukça az çalışma olduğu görülmüştür.