Farklı Gelişme Dönemlerinde gerçekleştirilen Yaprak Koparma Uygulamalarının Ayçiçeğinin (Helianthus annuus L.) Verim ve bazı Tarımsal Karakterleri Üzerine Etkileri
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Tarla Bitkileri Anabilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2002
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: Taşkın POLAT
Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): Hakan ÖZER
Özet:ÖZET Y, Lisans Tezi FARKLI GELİŞME DÖNEMLERİNDE GERÇEKLEŞTİRİLEN YAPRAK KOPARMA UYGULAMALARININ AYÇİÇEĞİNİN (Helianthus annuus L.) VERİM VE BAZI TARIMSAL KARAKTERLERİ ÜZERİNE ETKİLERİ Taşkın POLAT Atatürk Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Tarla Bitkileri Anabilim Dalı Danışman: Doç. Dr. Hakan ÖZER Bu çalışma, Erzurum koşullarında değişik gelişme dönemlerinde farklı oranlarda yaprak koparma uygulamalarının ayçiçeği bitkisinde verim ve bazı tarımsal karakterler üzerine etkisini belirlemek amacıyla 2000 yılında yapılmıştır. İki ayçiçeği çeşidi (P64A52 ve GK-70), 3 farklı gelişme dönemi (Rl, R3 ve R5) ve 5 yaprak koparma oranın (%0, %25, %50, %75 ve %100) yer aldığı bu araştırma "Şansa Bağlı Tam Bloklar" deneme desenine göre 3 tekrarlamalı olarak kurulmuştur. Denemede incelenen P64A52 ve GK-70 çeşitleri arasında bitki boyu, tabla çapı, 1000 tane ağırlığı, hektolitre ağırlığı, tane iç oram, yağ oranı ve tane verimi bakımından önemli farklılıklar tespit edilmiştir. Farklı gelişme dönemlerinde %100 oranında uygulanan yaprak koparma seviyeleri incelenen bütün karakterler üzerinde önemli derecede etkili olmuştur. R3 gelişme döneminde yapılan yaprak koparma uygulaması tane ve yağ verimini diğer karakterlere göre daha fazla etkilemiştir. %25 ve %50 seviyelerinde yaprak koparma uygulamalarının yetişme süresi, tabla çapı, tane tutma oram bin tane ağırlığı, tane iç oram, yağ oram, tane verimi ve yağ verimi üzerine etkileri yaklaşık olarak benzer olmuştur. Ancak, bu seviyelerde ölçülen parametrelerin değeri kontrol parsellerine göre önemli oranda düşük olmuştur, %100'lük yaprak koparma uygulamasında ise en düşük değerler elde edilmiştir. Yaprak koparma uygulamalarına tepki olarak ayçiçeği veriminde görülen kaybın büyüklüğü yaprak uzaklaştırmanın seviyesine ve zararın gerçekleştiği devreye bağlı olarak farklılık göstermektedir. Gelişme dönemleri içerisinde bitkinin yaprak koparmaya karşı en hassas olduğu devre R3 gelişme devresi olmuştur. Bitki gelişmesinin erken dönemlerinde (Rl ve R3) gerçekleştirilen yüksek oranda yaprak koparma uygulamaları verimi önemli ölçüde azaltmıştır. 2002, 50 sayfa Anahtar kelimeler: Ayçiçeği, Yaprak Uzaklaştırma, Zarar, Gelişme Dönemi, Verim