Ortognatik cerrahinin faringeal hava yolu ve uyku kalitesi üzerindeki etkilerinin incelenmesi
Tezin Türü: Diş Hekimliğinde Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Diş Hekimliği Fakültesi, Diş Hekimliği, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2017
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: TAHSİN TEPECİK
Danışman: Ümit Ertaş
Özet:Ortognatik Cerrahinin Faringeal Hava Yolu ve Uyku Kalitesi Üzerindeki Etkilerinin İncelenmesi Amaç: Bu çalışmanın amacı bimaksiller ortognatik cerrahi sonrası uykudaki solunum fonksiyonu ve faringeal havayolu boyutlarındaki değişiklikleri belirlemektir. Materyal ve Metod: Hastalar, Le Fort I ilerletme ve bilateral sagittal split ramus geriletme osteotomisi cerrahilerinin eşzamanlı uygulanarak sınıf III iskeletsel ilişkileri düzeltilen 28 hastadan (17 kadın, 11 erkek) oluşmaktadır. Cerrahi öncesi (T1) ve cerrahiden sonraki 6-12. aylar arasında (T2) alınan konik ışınlı bilgisayarlı tomografi (KIBT) ile faringeal hacim, minimum aksiyel alan, doğrusal uzunluk ve hyoid pozisyonu ölçümleri çalışıldı. Tüm KIBT verileri Dolphin 11.8 yazılımı ile incelendi. Tam polisomnografi sistemi kullanılarak apne-hipopne indeksi (AHİ) ve diğer solunum parametreleri ölçüldü. Parametreler arası korelasyon analizi yapıldı. Bulgular: Cinsiyet grupları arasında T1 ve T2 zamanlarındaki iskeletsel, faringeal boyut ve polisomnografik değişim farkları anlamlı bulunmamıştır (p>0,05). Fakat grup içi düzeyde, kadın ve toplam hasta gruplarında retrolingual hacim azalmış ve erkek ve toplam hasta gruplarında nazofaringeal hacim artmıştır. Retropalatal hacim sadece erkeklerde anlamlı derecede düşmüştür. Orofaringeal hacim tüm gruplarda azalmış ve total faringeal hacim sadece toplam hasta grudunda azalmıştır (p<0,05). Tüm minimum aksiyel alan parametreleri, tüm gruplarda daralma göstermiştir (p<0,05). Hyoid kemik kadın ve toplam hasta gruplarında infero-posterior yönde konum değiştirmiştir (p<0,05). Antero-posterior doğrusal ölçümler (AP) PNS düzeyinde tüm gruplarda artmış, kalan tüm AP ölçümleri kadın ve toplam hasta gruplarında azalmıştır (p<0,05). Lateral doğrusal ölçümler (LAT) PNS düzeyinde erkek ve toplam hasta gruplarında anlamlı derecede artmış, dil tabanı düzeyindeki LAT ölçümü kadınlarda ve toplam hasta gruplarında azalmış, uvula ucu düzeyindeki LAT ölçümü sadece toplam hasta grubunda azalma göstermiştir (p<0,05). %3'lük oksijen desaturasyon indeksi (ODİ) sadece erkek hasta grubunda artmış, %4'lük ODİ ise sadece toplam hasta grubunda artmıştır (p<0,05). İskeletsel değişimler faringeal havayolu değişimleri ile korelasyon göstermiştir havayolu değişimleri ile polisomnografik parametreler arasında korelasyon bulunmamıştır. Sonuç: Bimaksiller ortognatik cerrahi faringeal havayolu değişimlerini anlamlı derecede etkilemiş fakat obstrüktif uyku apnesi sendromu için kritik belirleyici parametre olan AHİ'de anlamlı bir artışa neden olmamıştır. Erkeklerde %3 düzeyindeki ODİ, toplam hasta grubunda %4 düzeyindeki ODİ, azalmış havayolu boyutlarından etkilenmiştir. Faringeal havayolundaki değişiklerde cinsiyet farklılıklarının da göz önünde bulundurulması gerekmektedir.