İbrahim Nasrallah'ın "El-melhâtu'l-Filistîniyye" adlı tarihî roman serisinin incelenmesi
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Arap Dili ve Edebiyatı Anabilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2022
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: TUBA NUR HEMŞİNLİ
Danışman: Selami BAKIRCI
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Tarihî roman, edebiyat sahası içerisinde çok eskilere dayanmayan bir geçmişi olmakla beraber, siyasi bir oluşum olan milliyetçilik akımıyla birlikte kendine sağlam bir zemin hazırlamıştır. Tarihî romanın önemi sadece tarihî verileri ele almasından kaynaklanmamaktadır. Aynı zamanda tarihî dönemin ele alınışında tarih kadar roman sanatı unsurlarının ve tarihin göz ardı ettiği insan gerçeğinin romanda nasıl işlendiğiyle de ilgilidir. Tarihî roman salt bir tarih kitabı olarak görülemez. Tarihî gerçekleri farklı anlatım teknikleriyle dile getirmesi, bu tür romanların önemini artırmaktadır. Bu bağlamda, Filistin'in tarihi, dünya tarihi açısından son derece önemli olaylar ve hatıralar barındırmaktadır. Filistin'de yaşanan olayları, sadece tarih kitaplarına hapsetmek yerine, romanlar üzerinden hafızalara kazımak isteyen İbrahim Nasrallah, bu yönüyle Filistin Edebiyatı'nda önemli bir yere sahip olmuştur. Tezin temel amacı, Filistin tarihinin tarihî romanlarda nasıl ele alındığını ortaya koymak ve tarihî romanların tarihe ne kadar bağlı kaldığını belirleyebilmektir. Filistin Edebiyatı içerisindeki konumu ve öneminden dolayı da Nasrallah tercih edilmiş ve onun tarihî romanları üzerinden tezin çerçevesi belirlenmeye çalışılmıştır. Bu yüzden, çalışmanın giriş bölümü, ilk olarak roman ve tarihî romanın ayırıcı özelliklerini ele almaya daha sonra ise Arap romanı ve Arap tarihî romanını incelemeye odaklanmıştır. İbrahim Nasrallah'ın el-Melhâtu'l-Filistîniyye adlı seri romanları içerisindeki tarihî romanları belirlenerek, bu seri içerisinde tarihî nitelikteki yedi roman; kişiler, zaman, mekân, anlatım teknikleri dikkate alınarak tahlil edilmeye çalışılmıştır. Tezin kapsamı içerisinde ele alınan romanlar, kişi, zaman ve olayları tarihî kaynaklar ve roman verileriyle ilişkilendirilmiştir. Tarihî romanların gerçekliğe bağlı kalmak kaydıyla kurmaca bir dünya yarattığı ve bu kurmaca dünyanın tarih-edebiyat ilişkisine etkileri, bu romanlar üzerinden belirlenmeye çalışılmıştır. Çalışmada yer verilen romanların genel amacının Filistin'de yaşanan olayların şimdiki ve gelecek nesillere aktarımı olduğu tespit edilmiştir. Yani romanların klasik tarihî roman türünde yazılmış, tarihî öğretme amacı güden romanlar olduğu belirlenmiştir. Romanların tamamının tarihî gerçekliklere bağlı kalınarak oluşturulduğu sonucuna ulaşılmıştır. Romanları incelerken tarihî roman incelemesi kaynaklarından, roman incelemesinde öne çıkan unsurlardan yararlanılmıştır. Anahtar Kelimeler: Tarih, Roman, Arap Tarihî Romanı, Filistin Edebiyatı, İbrahim Nasrallah, el-Melhâtu'l-Filistîniyye.