Hemşirelerde Sosyal Zeka ve Psikolojik Dayanıklılık Düzeyinin Karşılaştırılması ve Farklı Değişkenler ile İlişkisinin İncelenmesi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, PSİKİYATRİ HEMŞİRELİĞİ ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2021
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ADİLE BOZKURT
Danışman: Sibel Asi Karakaş
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Araştırma, hemşirelerde sosyal zekâ ve psikolojik dayanıklılık düzeyinin karşılaştırılması ve farklı değişkenler ile ilişkisinin incelenmesi amacıyla yapılmıştır. Materyal ve Metot: Çalışmamız tanımlayıcı ve ilişki arayıcı nitelikte gerçekleştirildi. Erzurum ilinde bulunan; Erzurum Bölge Eğitim ve Araştırma Hastanesi, Atatürk Üniversitesi Araştırma Hastanesi, Nenehatun Kadın Doğum Hastanesi ve Palandöken Devlet Hastanesinde Mart 2020- Ekim 2020 tarihlerinde araştırma gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın evrenini, belirtilen tarihler arasında ilgili hastanelerde çalışan 1663 hemşire oluşturmuştur. Örneklem büyüklüğü evreni bilinen örneklem formülüne göre (n=313 hemşire) belirlenmiştir. Çalışmamıza 336 hemşire dahil edilmiştir. Verilerin toplanmasında "Sosyodemografik Veri Formu", Tromso Sosyal Zekâ Ölçeği (TSZÖ) ve Yetişkinler için Psikolojik Dayanıklılık Ölçeği (YİPDÖ) kullanılmıştır. Verilerin değerlendirilmesinde; istatistiksel analizler için IBM SPSS Statistics 25 (IBM SPSS, Türkiye) programı kullanılmıştır. Verilerin analizinde sayılar, yüzdelikler, en az ve en çok değerler ile ortalama ve standart sapmaların yanı sıra Tek Yönlü Varyans Analizi (ANOVA), Student-t Testi, Post Hoc ikili karşılaştırmalardan Bonferroni, Pearson korelasyon analizi, Cronbach alpha katsayısı, Kurtosis ve skewness kat sayıları kullanılmıştır. Çalışmanın her aşamasında etik ilkeler gözetilmiştir. Bulgular: Araştırma bulgularına göre hemşirelerin TSZÖ toplam puanı 75.58±9.90 olarak saptanmıştır. TSZÖ alt boyutları incelendiğinde ise "Sosyal bilgi süreci" için 28.56±4.47, "Sosyal beceri" için 21.18±4.06 ve "Sosyal farkındalık" için 25.85±4.97 olarak saptanmıştır. YİPDÖ toplam puanı 123.62±19.01 olarak belirlenmiştir. YİPDÖ alt boyut puanlarının "Kendilik algısı" için 22.43±4.36, "Gelecek algısı" için 15.04±3.39, "Yapısal stil" için 14.33±3.42, ''Sosyal yeterlilik" için 21.85±4.31, ''Aile uyumu" için 22.75±4.59, ''Sosyal kaynaklar" için ise 27.22±4.76 olarak saptanmıştır. Analiz sonucunda toplam puanları karşılaştırıldığında; YİPDÖ ve alt boyutları ile TSZÖ ve alt boyutları arasında pozitif yönde anlamlı bir ilişki olduğu bulunmuştur (p<0.05). Sonuç: Çalışmamızda hemşirelerin sosyal zekâ ve psikolojik dayanıklılık düzeylerinin orta düzeyin üzerinde olduğu belirlenmiştir. Sosyal zekâ ölçek puanı ile çalışma süresi ve cinsiyet değişkenleri arasında anlamlı fark bulunmuştur (p<0.05). Psikolojik dayanıklılık ölçek puanı ile yaş ve eğitim durumu değişkenleri arasında anlamlı fark bulunmuştur (p<0.05). Çalışmamızda sosyal zekâ ve alt boyutları ile psikolojik dayanıklılık ve alt boyutları arasında pozitif yönde anlamlı ilişki saptanmıştır.