ORTAOKUL ÖĞRENCİLERİNİN DİJİTAL OYUN BAĞIMLILIKLARININ AKADEMİK GÜDÜLENME VE AKADEMİK ERTELEME DAVRANIŞLARINA ETKİSİ
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Eğitim Bilimleri Anabilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: MERVE DORUK ASLAN
Danışman: Arzu Gülbahçe
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Ortaokul öğrencilerinin dijital oyun bağımlılığı ile akademik güdülenme ve akademik erteleme davranışlarına etkisinin incelenmesi olarak belirlenmiştir. Yöntem: Araştırma, ilişkisel tarama yöntemi ile gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın evrenini Adana ilinin Çukurova ve Seyhan ilçelerinde öğrenim gören ortaokul öğrencileri oluşturmuş olup örneklemi ise kolayda örnekleme yöntemiyle seçilen 601 öğrenci oluşturmuştur. Örneklemin % 52.6'sı kız % 47.4'ü erkek öğrencilerden oluşmuştur. Verilerin toplanmasında "Kişisel Bilgi Formu", "Çocuklar İçin Dijital Oyun Bağımlılığı Ölçeği" "Akademik Güdülenme Ölçeği" ve "Akademik Erteleme Ölçeği" kullanılmıştır. Verilerin analizinde, betimsel istatistikler, t-testi, tek yönlü varyans analizi (ANOVA), Pearson Momentler Çarpımı korelasyon analizi, LSD Post Hoc testi ve Lineer regresyon analizi kullanılmıştır. Bulgular: Araştırmaya katılan öğrencilerin % 2.3'ünün dijital oyun bağımlılığı normal, % 43.4'ünün dijital oyun bağımlılığı az riskli grup, % 43.9'unun dijital oyun bağımlılığı riskli grup, % 9.3'ü dijital oyun bağımlısı, % 1'i yüksek düzeyde dijital oyun bağımlısı olduğu belirlenmiştir. Dijital Oyun Bağımlılıkları ile cinsiyet, sınıf, gelir düzeyi, herhangi bir dijital araca sahip olma, günlük dijital oyun sıklığı, akademik başarı düzeyleri değişkenleri arasında anlamlı farklılığın olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Ancak anne ve baba eğitim düzeyi ile dijital oyun bağımlılığı arasında anlamlı bir farklılık görülmemiştir. Araştırmada akademik güdülenme düzeyleri ile cinsiyet, sınıf, günlük dijital oyun oynama sıklığı, akademik başarı düzeyleri değişkenleri arasında anlamlı farklılıklar bulunmuştur. Akademik güdülenme ile gelir düzeyi, anne ve baba eğitim düzeyi ve herhangi bir dijital araca sahip olma değişkenleri arasında anlamlı bir farklılık görülmemiştir. Ayrıca öğrencilerin akademik erteleme davranışı eğilimleri ile gelir düzeyi, anne eğitim durumu, günlük dijital oyun oynama sıklığı değişkenleri arasında anlamlı farklılıklar bulunmuştur. Ancak akademik erteleme ile cinsiyet, sınıf, baba eğitim düzeyi, herhangi bir dijital araca sahip olma ve akademik başarı algısı arasında anlamlı bir farklılık görülmemiştir. Sonuçlar: Araştırmanın sonuçları genel olarak değerlendirildiğinde; dijital oyun bağımlılığı ile akademik erteleme arasında pozitif yönlü, akademik güdülenme ile negatif yönlü bir ilişki saptanmıştır. Öğrencilerin dijital oyun bağımlılığının akademik ertelemeyi arttırdığı ve akademik güdülenmeyi ise azalttığı sonucuna ulaşılmıştır. Anahtar Kelimeler: Dijital Oyun Bağımlılığı, Akademik Güdülenme, Akademik Erteleme.