Jessa atriyal fibrilasyon bilgi ölçeğinin (JAFBÖ) Türkçe geçerlilik güvenilirlik çalışması ve atriyal fibrilasyonlu hastaların bilgi düzeylerinin belirlenmesi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Dahili Tıp Bilimleri, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2018
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: İBRAHİM ÖZLÜ
Danışman: Atıf Bayramoğlu
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Jessa Atriyal Fibrilasyon Bilgi Ölçeğinin (JAFBÖ) Türkçe Geçerlilik Güvenilirlik Çalışması ve Atriyal Fibrilasyonlu Hastaların Bilgi Düzeylerinin Belirlenmesi Amaç: Bu çalışma Jessa Atriyal Fibrilasyon Bilgi Ölçeğinin (JAFBÖ) Türkçe geçerlilik güvenilirliğini değerlendirmek ve acil kliniğe başvuran Atriyal Fibrilasyonlu hastaların bilgi durumlarını tespit etmek amacıyla yapıldı. Yöntem: Ölçeğin geçerlilik ve güvenilirliğini değerlendirmek amacıyla metodolojik, hastaların bilgi durumlarını belirlemek için tanımlayıcı araştırma modeline uygun olarak yapılan araştırma, Aralık 2016- Haziran 2018 tarihleri arasında Atatürk Üniversitesi Araştırma Hastanesi Acil Kliniğine başvuran Atriyal Fibrilasyon tanısı almış, araştırmaya katılma ölçütlerini sağlayan hastalarla (n=175) yürütüldü. Verilerin toplanmasında "Kişisel Bilgi Formu" ve "Jessa Atriyal Fibrilasyon Bilgi Ölçeği (JAFBÖ)" kullanıldı. Verilerin değerlendirilmesinde; sayı, ortalama, yüzdelik dağılımlar, varyans analizi, Kruskal Wallis Testi, Mann Whitney U Testi, ki-kare testi, faktör analizi, madde toplam korelasyonu için Pearson Korelasyon tekniği ve Cronbach alpha analizi kullanıldı. Bulgular: Çalışmaya dahil edilen hastaların yaş ortalaması 71.69±10.15 olup, çoğunluğunun kadın (%56), evli (%91.4), ev hanımı (%54.3) ve orta gelir düzeyine (%73.7) sahip olduğu, ilde ikamet ettiği (%71.4) belirlendi. Hastaların %34.9'unun nefes darlığı şikayeti ile acile başvurduğu, %32.6'sının uzun süreli AF tanısı aldığı, %32.6'sının 1-5 yıldır AF'sinin devam ettiği, CHA 2 DS 2 VAS c skor ortalamalarının 3.73±1.78, HAS-BLED kanama skor ortalamalarının 2.50±1.45 olduğu görüldü. Ölçeğin yapı geçerliliğini belirlemek için yapılan açıklayıcı faktör analizi sonucunda üç boyutlu bir yapı gösterdiği ve faktör yüklerinin uygun aralıkta olduğu saptandı. Ölçeğin iç tutarlılık analizlerinde; Cronbach alfa katsayısının 0.84, madde-toplam 11 1) puan korelasyonlarının yeterli düzeyde olduğu belirlendi. Ölçeğin zamana göre değişmezliğini test etmek için yapılan test-tekrar teste ait korelasyon değeri 0.87 olarak bulundu ve iki uygulama arasındaki ilişkinin istatistiksel olarak önemli olduğu belirlendi (p<0.001). Hastaların ölçekten aldıkları puan ortalamaları Genel Olarak Atrial Fibrilasyon için 1.43±1.90, Kan Sulandırıcı İlaçlar için 2.88±3.08, K vitamini Antagonistleriyle Yeni Kan Sulandırıcı İlaçlar için 2.70±3.47 olarak bulundu. Sonuç: Araştırma bulguları Jessa Atriyal Fibrilasyon Bilgi Ölçeği'nin orijinal ölçekle benzer yapıda, geçerlilik güvenilirliğinin oldukça yüksek olduğunu ve Türkiye'de kullanılabileceğini gösterdi. Araştırmada ayrıca Atriyal Fibrilasyonlu hastaların hastalıkları hakkında düşük düzeyde bilgi sahibi oldukları saptandı. Anahtar Kelimeler: Atriyal Fibrilasyon, geçerlilik, güvenilirlik, bilgi durumu