Birinci basamak sağlık hizmetlerinde çalışan ebe ve hemşirelerin servikal kanserin erken tanısına yönelik tutum ve davranışları
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, HALK SAĞLIĞI HEMŞİRELİĞİ ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: FATMA AKTÜRK
Danışman: Hasret Yalçınöz Baysal
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Bu araştırma birinci basamak sağlık hizmetlerinde çalışan ebe ve hemşirelerin servikal kanserin erken tanısına yönelik tutum ve davranışlarının belirlenmesi amacıyla yapılmıştır. Materyal ve Metot: Araştırma tanımlayıcı türdedir. Araştırmanın evrenini Erzurum İl Sağlık Müdürlüğü'ne bağlı il merkezinde birinci basamak sağlık kuruluşlarında çalışan 204 ebe ve hemşire oluşturmuştur (154 ebe ve 50 hemşire). Verilerinin toplanmasında Veri Toplama Formu ve Servikal Kanserin Erken Tanısına Yönelik Tutum Ölçeği (SKETTÖ) kullanılmıştır. Araştırmanın yapılabilmesi için etik kurul onayı ile kurum izinleri alınmıştır. Verilerin analizi, SPSS 20.0 istatistik programında yapılmıştır. Bulgular: Katılımcıların Algılanan Duyarlılık alt boyutu puan ortalamasının 29.97± 3.56, Algılanan Ciddiyet boyutu puan ortalamasının 26.53±3.45, Algılanan Yarar boyutu puan ortalamasının 23.26±3.19 olduğu belirlenmiştir. Algılanan Ciddiyet boyutu puan ortalaması ile ilk adet yaşı arasında pozitif yönde, düşük düzeyde önemli bir ilişki (r: 0.189, p<0.01) bulunmuştur. Katılımcıların servikal kanserin erken tanısına ilişkin tutumlarından duyarlılık algısını ailede servikal kanser ve diğer jinekolojik kanser tanısı alan birey varlığının ve vajinal duş yapmanın, ciddiyet algısını gelir durumunun, yarar algısını ise ailede servikal kanser tanısı alan birey varlığının etkilediği bulunmuştur. Sonuç: Ebe ve hemşirelerin servikal kanserin erken tanısına yönelik tutum ölçeği alt boyut puanlarının ortalamanın üzerinde olmasına rağmen Pap-Smear /HPV testini yaptıranların az sayıda olduğu saptanmıştır. Bu doğrultuda ebe ve hemşirelere konu ile ilgili hizmet içi eğitim programları ile davranış değişikliğine yönelik çalışmaların yapılması önerilmektedir. Anahtar Kelimeler: Erken tanı, servikal kanser, tarama, tutum