Mobil ebe uygulaması: prenatal dönemde sunulan mobil ebelik bakımının gebelerin stres, doğum korkusu, doğuma hazıroluşluk ve bakım memnuniyetine etkisi


Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Ebelik Anabilim Dalı Başkanlığı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2024

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: RUMEYSA TAŞKIN

Danışman: Ayla Kanbur

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Amaç: Çalışmanın amacı, prenatal ebelik bakımına yönelik bir mobil uygulama geliştirmek ve uygulamanın gebelerin stres, doğum korkusu, doğuma hazıroluşluk ve bakım memnuniyetlerine etkisini incelemektir. Materyal ve Metot: Araştırmanın ilk basamağında prenatal ebelik bakımına yönelik mobil uygulama (Ebecare) geliştirilmiştir. Daha sonra mobil uygulama kullanılarak ön test – son test randomize kontrollü çalışma tasarımı kullanılmıştır. Araştırma, Aralık 2023-Ekim 2024 tarihleri arasında Ağrı Eğitim ve Araştırma Hastanesi kadın doğum polikliniğinde yürütülmüştür. Araştırma örneklemini 107 primigravida kadın (Deney:50, Kontrol:57) oluşturmuştur. Kontrol grubu rutin antenatal bakım alırken, deney grubunda gebeler rutin antenatal bakım ile birlikte mobil uygulamayı kullanmışlardır. Veriler, Tilburg gebelikte distres ölçeği, prenatal kendini değerlendirme ölçeği doğum korkusu ve doğuma hazır oluş alt ölçekleri, Görsel Analog Hasta Tatmini Skalası ve mobil uygulama değerlendirme formu ile toplanmıştır. Veriler ki-kare, bağımsız gruplarda t testi, bağımlı gruplarda t testi ile analiz edilmiştir. Bulgular: Deney ve kontrol grupları arasında gebelikte distres, doğum korkusu ve doğuma hazıroluşluk düzeylerinde anlamlı fark bulunmamıştır (t=1.516,p>0.05; t=1.526,p>0.05; t=0.430,p>0.05). Grup içi karşılaştırmada, deney grubunda doğuma hazıroluşluk uyumu zamanla anlamlı şekilde artarken (t=4.540,p 0.05). Deney grubunun bakım memnuniyetleri kontrol grubuna göre daha yüksektir (t=-3.521,p=0.001). Mobil uygulama değerlendirildiğinde; gebelerin %96'sı uygulamayı faydalı bulduğunu ve faydalı bulanların %75'i gebelik, doğum, doğum sonu dönem, fetüsün gelişimi hakkında bilgi vermesi açısından, %8.3'ü gebelikteki tehlike işaretleri ve hastaneye başvuru noktasında danışmanlık hizmeti vermesi açısından faydalı olduğunu belirtmiştir. Gebelerin %96'sı uygulamayı kullanırken zorluk yaşamamıştır. Sonuç: Prenatal dönemde sunulan mobil ebelik uygulaması gebelerin doğuma hazıroluşluklarını ve bakım memnuniyetlerini arttırmaktadır. Anahtar Kelimeler: Bakım memnuniyeti, distres, doğuma hazıroluşluk, doğum korkusu, ebelik bakımı, mobil uygulama, prenatal dönem.