Şeker endüstrisi arıtma çamuru kullanılarak congo red boyar maddesinin adsorpsiyonu
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Çevre Mühendisliği Anabilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: SUDE KİBRİTÇİOĞLU YILDIRIM
Danışman: Fatma Ekmekyapar Torun
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Tez çalışmasında, atıksulardan boyar maddelerin adsorpsiyonla gideriminin incelenmesi ve sistem tasarımı için gerekli parametrelerin saptanması üzerine deneysel çalışmaların yapılması amaçlanmaktadır. Erzurum ili Aziziye ilçesinde faaliyet gösteren şeker fabrikasında pancar üretim sürecinde açığa çıkan atıksuların aerobik ve anaerobik olarak biyolojik arıtımı sonucunda oluşan çamurlar kurutulup adsorbent olarak kullanılmıştır. Boya çözeltisi ise Congo red tekstil boyar maddesinin laboratuvarda sentetik olarak çözünmesiyle elde edilmiştir. Yöntem: Adsorpsiyon, çözünmüş katı, sıvı ve gaz maddelerin atomlarının yüzeye tutunması ile ilgili kimyasal ve fiziksel bir tür adezyon kuvvetidir. Adsorpsiyon ile sentetik boyar madde giderimini sağlamak için sulu çözeltilere farklı konsantrasyonlarda adsorbent ilavesi yapılarak numunelerdeki giderim verimleri belirlenmiştir. Bulgular: Bu çalışmada adsorpsiyona etki eden faktörlerden; pH, başlangıç boyar madde konsantrasyonu, adsorbent miktarı, temas süresi, karıştırma hızı, sıcaklık ve partikül boyutu incelenerek adsorpsiyon verimleri karşılaştırılmıştır. Sonuç: Bu çalışmada adsorpsiyona etki eden faktörlerden; pH, başlangıç boyar madde konsantrasyonu, adsorbent miktarı, temas süresi, karıştırma hızı, sıcaklık ve partikül boyutu incelenerek adsorpsiyon verimleri karşılaştırılmıştır. Sonuç: Bu çalışmada, Erzurum Aziziye bölgesinde faaliyet gösteren şeker fabrikasından pancar üretimi sonucunda açığa çıkan arıtma çamuru kullanılarak Congo Red boyar maddesi sulu çözeltilerden adsorpsiyon yöntemi ile uzaklaştırılmıştır. Yapılan çalışmada adsorpsiyon kinetiği ve termodinamiği incelenmiştir. Deneysel çalışmalardan elde edilen veriler, Freundlich izoterm modeli ile uyumlu olup adsorpsiyonun yalancı ikinci dereceden kinetik modele uyduğunu göstermiştir. Başlangıç boyar madde konsantrasyonunun 100 mg/L, pH'ın 11,3 (doğal pH), adsorbent konsantrasyonunun 0,3 g/L, temas süresinin 60 dk, karıştırma hızının 200 rpm, partikül boyutunun 0,2-0,5 mm aralığında ve sıcaklığın 20oC olarak belirlendiği deneysel şartlarda giderim verimi %75,2, adsorplama kapasitesi ise 25,06 mg/g olarak bulunmuştur. Congo red boyar madde adsorpsiyonunda kullanılan arıtma çamurunun yeterince verimli olduğu sonucuna varılmıştır. Anahtar Kelimeler: Adsorpsiyon, Adsorpsiyon İzotermi, Adsorpsiyon Kinetiği, Arıtma Çamuru, Boyar Maddeler, Congo Red