Hemşirelerin iş sağlığı ve güvenliği konusundaki bilgilerinin güvenlik farkındalığı ile güvenli davranış üzerine etkisinin değerlendirmesi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Hemşirelik Fakültesi, Hemşirelik, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2020

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ÖMER İPEK

Danışman: Sonay Bilgin

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Amaç: Bu araştırma Erzurum Bölge Eğitim ve Araştırma Hastanesinde bulunan hemşirelerin iş sağlığı ve güvenliği konusundaki bilgilerinin güvenlik farkındalığı ile güvenli davranış üzerine etkisinin değerlendirilmesi amacıyla yapılmıştır. Materyal ve Metot: Metodolojik ve Tanımlayıcı olarak iki aşamada gerçekleştirilen bu çalışma Erzurum il merkezinde bulunan Erzurum Bölge Eğitim ve Araştırma Hastanesinde çalışmakta olan 340 hemşire ile araştırmacılar tarafından geçerlilik ve güvenirliği yapılan ölçekler ve kişisel bilgi formundan oluşan anket aracılığıyla Mayıs 2018 – Şubat 2020 tarihleri arasında yürütülmüştür. Verilerin değerlendirilmesi SPSS 24.0 istatistik paket programı kullanılarak yapılmıştır. Verilerin değerlendirilmesinde sayı, yüzde ve parametrik ve non parametrik testler kullanılmıştır. İstatistiksel önem düzeyi p<0.05 olarak kabul edilmiştir. Bulgular: Çalışmaya katılan hemşirelerin yaş ortalamaları 28.64±6.00, %83.8'i kadın %60.8'inin evli olduğu saptanmıştır. Hemşirelerin %12.0'si lise, %15.3'ü ön lisans, %67.1'i lisans ve %5.6'sı lisansüstü eğitim düzeyine sahiptir. Çalışmakta oldukları bölümlere göre dağılımları incelendiğinde ise; %21.8'i dahiliye, %28.5'i cerrahi, %16.2'si yoğun bakım, %10.6'sı acil ve bunlar dışında farklı bir birimde çalışanların yüzdesi %22.9 dur. Ortalama çalışma süreleri 6.20±5.76 yıldır. Araştırma sonucu %82.9'u el hijyeni, %54.5'i izolasyon önlemleri, %58.3'ü bağışıklama, %59.7'si atık yönetimi, %59.1'i beyaz kod uygulaması, %49.7'si uyarı işaretleri, %60'ı kesici delici alet yaralanmaları ve %57.3'ü kişisel koruyucu ekipman kullanımı gibi konularda hemşireler iyi düzeyde bilgileri olduğunu ifade etmişlerdir. Hemşirelerin; %45'i radyasyon güvenliği, %60.6'sı ergonomi, %50.9'u antineoplastik ilaçların uygulanmasından sonra alınması gerekli güvenlik önlemleri, %49.2'si gürültülü ortamlarda çalışma, %44.4'ü mobbing, %50.2'si ekranlı araçlarla çalışma, %55.0'i parlama, patlama, yangın ve yangından korunma, %46.5'i elle kaldırma ve taşıma, %48.8'i çalışanların yasal hak ve sorumlulukları, %57.6'sı kimyasal, fiziksel ve biyolojik maddelerle ortaya çıkan riskler, %46.4'ü lateks alerjisi, %46.2'si risk yönetimi, %49.7'si sağlık tarama programı, %49.7'si meslek hastalıkları ve hukuki sonuçları konularında orta düzeyde bilgileri olduğunu ifade etmişlerdir. Sonuç: İş sağlığı ve güvenliği konusunda bilgi düzeyi iyi olan hemşirelerin diğer gruplara göre güvenlik farkındalığı, güvenlik uyumu ve güvenlik katılımı ölçek puan ortalamaları arasındaki farkın anlamlı olduğu bulunmuştur. Anahtar Kelimeler: Hemşire, güvenlik davranışı, güvenlik farkındalığı, iş güvenliği