Sigaranın bırakılmasından sonra görülen kilo alımı ile serum leptin düzeyleri arasındaki ilişki
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Dahili Tıp Bilimleri, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2001
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ADALET ÖZÇİÇEK
Danışman: Necdet ÜNÜVAR
Özet:44 ÖZET Sigaranın Bırakılmasından Sonra Görülen Kilo Alımı ile Serum Leptin Seviyeleri Arasındaki İlişki Obezite geninin ürünü olan leptin, adipoz doku tarafından salgılanan, enerji dengesi, besin alımı ve vücut ağırlığını düzenleyen bir hormondur. Sigara içenlerin içmeyenlere göre daha düşük vücut ağırlığında oldukları ve sigaranın bırakılmasından sonra görülen kilo artışı iyi bilinmektedir. Bu çalışma sigarayı bırakan bireylerde vücut ağırlığı takibi ile birlikte serum leptin seviyeleri ölçülerek, sigaranın bırakılmasından sonra görülen kilo artışında leptinin rolünü incelemek amacıyla yapılmıştır. Çalışmaya 2 yıldan uzun süredir günde en az 10 adet sigara içmekte olan, sağlıklı ve sigarayı bırakmak isteyen 19 gönüllü erkek birey alındı. Sigara içmeyen 15 sağlıklı gönüllü birey kontrol vakası olarak alındı. Çalışmanın başlangıcında sigara içenlerin vücut kitle indeksleri (VKİ) 24.1 1 ± 3.68 kg/m2, leptin seviyeleri 5.98 ± 6.32 ng/ml; içmeyenlerin VKİ'leri 23.81 ± 3.43 kg/m2, leptin seviyeleri 4.52 ± 2.84 ng/ml olarak bulundu. Sigara içenlerin leptin seviyeleri içmeyenlere göre daha yüksek olmakla birlikte aralarındaki fark istatistiksel olarak anlamlı değildi ( t = 0.409; p > 0.05). Sigaranın bırakılmasından sonra VKİ'leri 1. ayda 24.78 ± 3.99 kg/m2, 2. ayda 24.55 ± 3.88 kg/m2 ve 3. ayda 24.22 ± 4.03 kg/m2 olarak bulundu. Başlangıç değeri ile karşılaştırıldığında VKİ'deki bu artışlar anlamlıydı (sırasıyla t = 5.166; p 0.05, t = 0.330; p > 0.05, t = -1.606; p > 0.05). İçilen günlük sigara sayısı ile başlangıçtaki vücut ağırlığı, leptin konsantrasyonları ve sigaranın bırakılmasından sonraki vücut ağırlığı artışları arasında ilişki bulunamadı. Sonuç olarak, sigaranın bırakılmasını takiben vücut ağırlığı ve VKİ'de anlamlı artışlar olmasına rağmen serum leptin seviyelerinde anlamlı değişim olmaması, bu kilo artışında leptinin rolü olmadığım düşündürmüştür. Oluşan kilo artışı sigaranın bırakılması ile nikotinin anorektik etkisinin ve metabolik hızda sigara içilmesine bağlı gelişen aralıklı artışın ortadan kalkmasına bağlı olabilir.