Elektif cerrahi için çocuk cerrahisi kliniğine yatırılmış hastalarda operasyonun ertelenmesinin maliyeti


Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Cerrahi Tıp Bilimleri, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2006

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: TAMER SEKMENLİ

Danışman: Ahmet Bedii SALMAN

Özet:

ÖZET Çocuk Cerrahisi kliniklerinde, operasyon gerektiren hastalığın teşhisinden sonra, hasta için en uygun zamanda planlı olarak yapılan cerrahi işlemler "elektif cerrahi girişimler" olarak adlandırılırlar. Çocuk Cerrahisinde yapılan tüm elektif girişimlerin, genel anestezi altında yapılması gereklidir. Genel anestezide inhalasyon ile verilen anestezikler solunum yollarında iritasyon, sekresyonların koyulaşması, mukosiliyer hipoaktivite, larenks ödemi, bronkospazm, akciğerlerde mikroatelektaziler gibi komplikasyonlara yol açabilirler. Bu tip komplikasyonlar özellikle üst ya da alt solunum yollarında enfeksiyonu olan hastalarda daha belirgin hale gelir. Ayrıca üst solunum yollarına ait bir enfeksiyonun, alt solunum yollarına yayılması riski de genel anestezi uygulamalarıyla artmaktadır. Genel anestezi esnasında anestezinin başlangıcı ve devamı için kullanılan kas gevşeticiler, enfeksiyon ile beraber ateşi olan ve/veya anemisi olan hastalarda, daha yavaş metabolize edilmekte, böylece operasyona alman hastada istenenden daha derin ve uzun bir anestezi oluşmaktadır. Bu nedenlerden dolayı, elektif cerrahiye alınacak olan hastalarda tespit edilen üst ve alt solunum yollan enfeksiyonları operasyonun ertelenmesini zorunlu kılar. Çalışmamızda, kliniğimizce elektif operasyon için randevu verilen ve randevu günü yapılan operasyon öncesi tetkiklerinde patoloji saptanmayarak yatırılan, fakat yatış sonrası operasyonu iptal edilen olgularda, elektif cerrahi girişimin ertelenme sebeplerini ve bunların maliyete etkisini prospektif olarak değerlendirmek amaçlanmıştır. Randevu günü, yani ameliyat öncesi anestezi almasına engel bir patolojisi tespit edilenlerin, yatışları yapılmadığı için, çalışmamıza dahil edilmemişlerdir. Ocak 2004 ve Aralık 2005 tarihleri arasında, kliniğimizce muayene edilen ve cerrahi patoloji tespit edilip, operasyon planlanarak randevu verilmiş ve yatırılmış, ancak yatış sonrası sorunu çıktığı için operasyonu iptal edilmiş 100 olgu ile randevu günü yatırılarak sorunu çıkmadığı için öpere edilmiş 50 olgu olmak üzere toplam 150 olgu çalışmaya dahil edildi. 50 olgu kontrol grubu olarak kullanıldı. Tüm olgular iki yıllık, elektif cerrahi gerektiren cerrahi patolojisi olan, hasta havuzundan rasgele seçildi. Hasta ailelerinin harcamaları sorgulandı, beslenme ve konaklama masrafları için o günkü en ekonomik barınma ve yemek ücretleri baz alındı. Yol masrafları için, Türkiye Cumhuriyeti Ulaştırma Bakanlığı'nın iller arası mesafelerine göre belirlediği şehirlerarası otobüs taşımacılığı için öngörülen birim ücretler baz alındı. Hastane masrafları ise yatış ücreti ve kliniğe müracaat tarihinden itibaren yapılan tetkikler göz önüne alınarak incelendi.VI Olguların operasyonlarının erteleme sebepleri arasında en sık tespit edilen nedenin üst solunum yollan enfeksiyonları (ÜSYE) olduğu saptandı (% 90). Yapılan maliyet analizinde, gruplar arasında istatistiksel olarak anlamlı fark olduğu görüldü (p<0.05). Doğu Anadolu'da bölge hastanesi niteliğindeki hastanemize, çevre il ve ilçelerden gelen bazı hastalar yolculukları sırasında hastalanmakta ve bu da kliniğe yatış yapıldıktan sonra açığa çıkmaktadır. Özellikle -15 ila -30°C arasında ısının hüküm sürdüğü, gece ve gündüz arası aşın ısı farkının olduğu bölgemizde, sonbahar ve kış aylarında bu daha belirgin hale gelmektedir. Bu ise elektif operasyonun ertelenmesine ve operasyon öncesi maliyetin artmasına yol açmaktadır. Bu nedenle elektif şartlarda öpere edilebilecek olguların, iklim şartlarının solunum yolları enfeksiyonlarına zemin hazırladığı ve/veya ulaşımın zor olduğu bölgelerde, bulundukları il merkezlerinde öpere edilmelerinin, ailelerin ve ülkenin bütçesi üzerine olumlu etkilerinin olabileceğini düşündük. Anahtar kelimeler: Elektif cerrahi, ÜSYE, operasyonun ertelenmesi, maliyet