ROBOTİK VE BİLGİSAYARSIZ KODLAMANIN OKUL ÖNCESİ ÇOCUKLARININ BİLGİ İŞLEMSEL DÜŞÜNME VE YÜRÜTÜCÜ İŞLEVLERİNE ETKİLERİNİN KARŞILAŞTIRILMASI
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Bilgisayar ve Öğretim Teknolojileri Eğitimi Anabilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: BURCU ZURNACI
Danışman: Zeynep Turan
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Bu tez çalışmasının amacı, okul öncesi dönemde, eğitsel robot ve bilgisayarsız kodlama etkinlikleri ile gerçekleştirilen kodlama eğitimlerinin karşılaştırılarak, öğrencilerin bilgi işlemsel düşünme ve yürütücü işlev becerileri üzerindeki etkilerini incelemektir. Yöntem: Bu çalışmada ön test-son test karşılaştırmalı grup yarı deneysel desen kullanılmıştır. Araştırma 2022-2023 eğitim-öğretim yılında, Ağrı ilinde devlete ait bir anaokulunda 24 eğitsel robot deney grubu ve 24 bilgisayarsız kodlama deney grubu olmak üzere, yaşları 5 ile 6 arasında olan 48 okul öncesi öğrencisinin katılımı ile gerçekleştirilmiştir. Çalışmada bilgi işlemsel düşünme becerisini ölçmek için TechCheck-K testi, yürütücü işlev becerilerini ölçmek için ise Yürütücü İşlevler Bataryası-Bilgisayar Donanımlı Dokunmatik kullanılmıştır. Ön testlerin uygulamaları ile başlayan süreç, 4 hafta süren eğitsel robot ve bilgisayarsız kodlama öğretiminin ardından son testler ile bitirilmiştir. Bulgular: Bilgisayarsız kodlama ve eğitsel robot gruplarında bulunan öğrencilerinin bilgi işlemsel düşünme ön test-son test puanları arasında, son test lehine anlamlı bir farklılık bulunmuştur. Eğitsel robot ve bilgisayarsız kodlama ile öğretim yapılan öğrencilerin bilgi işlemsel düşünme son test puanları arasında, eğitsel robot grubu lehine anlamlı bir farklılık olduğu belirlenmiştir. Ayrıca bilgisayarsız kodlama ve eğitsel robot gruplarında yer alan öğrencilerin ketleyici kontrol ve işleyen bellek ön test-son test puanları arasında anlamlı farklılık bulunmazken; bilişsel esneklik ve toplam yürütücü işlev ön test-son test puanları arasında son test lehine anlamlı farklılık bulunduğu görülmüştür. Toplam yürütücü işlev ve alt boyutlarının, eğitsel robot ve bilgisayarsız kodlama gruplarına ait son test puanları arasında anlamlı bir farklılık olmadığı görülmüştür. Ayrıca, eğitsel robot ve bilgisayarsız kodlama ile öğretim yapılan öğrencilerin son test puanları değerlendirildiğinde, bilgi işlemsel düşünme ve yürütücü işlev becerilerinde cinsiyete göre anlamlı bir farklılık olmadığı tespit edilmiştir. Sonuçlar: Okul öncesi eğitimde kodlama eğitiminin hem eğitsel robot hem de bilgisayarsız kodlama ile gerçekleştirilmesinin öğrencilerin bilgi işlemsel düşünme becerilerinin gelişimine katkı sağladığı söylenebilir. Ancak kodlama eğitiminin, eğitsel robot ile öğretiminin bilgisayarsız kodlama ile öğretimine göre öğrencilere bilgi işlemsel düşünme becerilerini kazandırmada daha etkili olduğu belirlenmiştir. Yürütücü işlev becerileri açısından ise kodlama eğitiminin hem eğitsel robot hem de bilgisayarsız kodlama ile öğretilmesinin öğrencilerin bilişsel esneklik ve genel olarak yürütücü işlev becerilerini kazandırmada olumlu etkilediği görülmüştür. Fakat okul öncesi eğitimde yürütücü işlev becerilerinin gelişimini desteklemek için kodlama eğitiminin bilgisayarsız kodlama veya eğitsel robot ile yapılması arasında herhangi bir farklılık görülmemiştir. Ayrıca, okul öncesi eğitimde bilgisayarsız kodlama ve eğitsel robot ile yapılan kodlama eğitiminin hem bilgi işlemsel düşünme hem de yürütücü işlev becerilerinin gelişiminde cinsiyet açısından farklılaşmadığı görülmüştür. Anahtar Kelimeler: bilgisayarsız kodlama, robotik kodlama, eğitsel robot, okul öncesi eğitimi, bilgi işlemsel düşünme, yürütücü işlev