Martin Heidegger'in teoloji anlayışı ve onto-teoloji eleştirisi


Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2020

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: FATMA TOSUN KÖSE

Danışman: Tuncay İmamoğlu

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

20. yüzyılın en önemli düşünürlerinden biri olan Martin Heidegger yalnızca felsefesiyle değil aynı zamanda teolojik geçmişiyle de oldukça önemli bir yere sahiptir. Felsefe öğrenimi esnasında Katolik kökeninden ayrılarak Protestanlığa yönelmiş, sonrasında ise felsefenin a-teistik olması gerektiğini ifade ederek, tamamen Hıristiyanlıktan yüz çevirmiştir. Ancak Heidegger'in geç dönem düşünceleri teolojik bir niteliğe sahip olmadığı gibi ateizm de değildir. Dolayısıyla Heidegger çalışmalarında doğru değerlendirmelerde bulunabilmek için, bu noktanın gözden kaçırılmaması gerekmektedir. Martin Heidegger'in düşünceleri fenomenoloji, hermeneutik ve varoluşçuluk gibi farklı alanlara katkı sağlamıştır. Özellikle onto-teoloji ve teknik dünyaya ilişkin metafizik eleştirisi postmodern teorilerin gelişmesinde etkili olmuştur. Bunun yanı sıra Heidegger'in Presokratik düşünürler, Kant ve Nietzsche'ye dair yorumları, düşüncesinin temel sorunu olan ontoloji ve varlığa dair yeni bir bakış açısı sunmaktadır. Bu çalışma, Heidegger'in düşüncesindeki temel meseleleri - ontoloji, varlık, teoloji, Tanrı, hakikatin özü- geleneksel Batı felsefesi eleştirisi ile bağlantılı olarak ortaya koymayı amaçlamaktadır. Heidegger'e göre Batı düşüncesi "Varlık"ı unutmuş ve bunun sonucunda da nihilist bir karaktere bürünmüştür. Heidegger, işte bu nihilist metafiziğin ötesine geçilerek, Antik Yunan'daki varlığın tecrübesi fikrinden hareketle, felsefenin yeni bir başlangıç yapması gerektiğini savunmaktadır. Anahtar Kelimeler: Heidegger, Teoloji, Onto-Teoloji, Varlık, Tanrı, Hakikat.