Uyku apnesi tanısı olan hastalarda uyku kalitesi ve uykusuzluk şiddeti ile yeme davranışı arasındaki ilişkinin değerlendirilmesi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Dahili Tıp Bilimleri, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ŞEYMA ÖZÇELİK
Danışman: Suat Sincan
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Giriş ve Amaç: Obstrüktif Uyku Apne Sendromu (OUAS), uykuda saatte beşten fazla tekrarlayan, inspiratuar çabaların sürdürülmesine rağmen üst hava yolunda tam (apne) veya kısmi (hipopne) obstrüksiyona yol açan epizodlar olarak tanımlanır. Genel popülasyonda uyku apnesi (apne-hipopne) prevalansı kadınlarda %2, erkeklerde %4 olarak belirlenmiştir.OUAS için bilinen en önemli risk faktörlerinden biri obezitedir.OUAS'lı hastalarda uykuda bozulan sirkadiyen ritim uyku kalite ve süresini etkileyerek çeşitli hastalıklara neden olabilir.Bu hastalıklardan biri de aynı patofizyolojik mekanizmayı paylaşan Gece Yeme Sendromu(GYS)'dur.Bu çalışma uyku apnesi tanısı olan kişilerde uykusuzluk şiddeti, uyku kalitesi ve yeme davranışını arasındaki ilişkinin belirlenmesi amacıyla yürütülmüştür. Gereç ve Yöntem: Çalışmamıza Erzurum Atatürk Üniversitesi Araştırma Hastanesi Uyku Laboratuvarı'na 1 Mayıs-31 Temmuz 2023 tarihleri arasında başvuran Obstruktif Uyku Apne tanısı olan tüm hastalar örneklem seçilmeden dahil edilmiştir. Bu süre içinde çalışmamızın dahil edilme ölçütlerini karşılayan 65 OUAS'lı hastaya ulaşıldı. Kontrol grubunda ise 65 kişiden oluşan sağlıklı gönüllülerle toplam 130 kişi çalışmamızın veri kaynağını oluşturmuştur. Araştırmada veriler her iki grupta üç aylık süre içinde toplanmıştır. Veri toplama aracı olarak sosyodemografik veri formu, Pitssburg Uyku Kalite İndeksi, Epworth Uykululuk Ölçeği ve Gece Yeme Anketi kullanılmıştır. Verilerin analizinde IBM SPSS 25 (Social Science Statistical Package of 25) kullanıldı. Veriler %95 güven aralığında ve p 0,05). Araştırma grubunda yer alan bireylerin kontrol grubunda yer alan bireylere göre yaş ortalaması, VKİ ve bel çevresi/kalça oranının yüksek olduğu ve bu farkın da istatistiksel olarak anlamlı olduğu saptandı (p<0,05). Araştırma grubunda yer alanların kontrol grubuna göre Epworth Uykululuk Ölçeği, PUKİ ve Gece Yeme Anketi'nden toplam aldıkları puan yüksek olup, anlamlı bir farklılık oluşturduğu saptandı. Sonuç: Çalışmamızda OUAS'da uyku-uyanıklık ritminin bozulması sonucu oluşan yetersiz ve kalitesiz uykunun GYS'ye neden olduğunu gördük.Anahtar Kelimeler: OUAS, GYS