Farklı Azot Seviyelerinin Rezene (Foeniculum vulgare Mill. var. dulce)'nin Verim, Verim Özellikleri ve Uçucu Yağ Oranı Üzerine Etkisi.

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Tarla Bitkileri Anabilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2015

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: SEMRA AYIRTMAN

Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): Taşkın POLAT

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu araştırma, Erzurum koşullarında tatlı rezenenin (Foeniculum vulgare Mill. var. dulce) verim, verim özellikleri ve uçucu yağ oranı üzerine farklı azot seviyelerinin etkilerini belirlemek amacıyla 2014 yılında yürütülmüştür. İki rezene genotipi (Türkiye ve İran) ve beş farklı azot dozunun (0, 4, 8, 12 ve 16 kg/da) yer aldığı çalışma "Tesadüf Blokları" deneme deseninde 3 tekerrürlü olarak kurulmuştur. Araştırmada, çiçeklenme süresi, bitki boyu, dal sayısı, bitki başına şemsiye sayısı, şemsiye başına meyve sayısı, bin meyve ağırlığı, tohum verimi, sabit yağ oranı, uçucu yağ oranı ve uçucu yağ verimine ait değişimler incelenmiştir. Elde edilen sonuçlara göre, incelenen karakterlerden çiçeklenme süresi ve sabit yağ oranı hariç, diğer karakterler azot dozlarından önemli ölçüde etkilenmiştir. En yüksek tohum verimi (128,75 kg/da), bin meyve ağırlığı (5,82 g) ve şemsiye başına meyve sayısı (184 adet/bitki) 12 kg/da azot uygulamasından, en yüksek uçucu yağ oranı (%1,42) ise 8 kg/da azot uygulamasından elde edilmiştir. Rezene genotiplerin çiçeklenme süresi, bitki boyu, dal sayısı, bitki başına şemsiye sayısı, şemsiye başına meyve sayısı, bin meyve ağırlığı ve uçucu yağ oranı bakımından önemli farklılıklar göstermiştir. İran genotipi ele alınan karakterler bakımından bin meyve ağırlığı ve tohum verimi hariç Türkiye genotipine göre daha üstün bulunmuştur. Erzurum koşullarında rezene bitkisinin azot dozlarına karşı göstereceği tepkiler hakkında ve en uygun azot dozunu belirlemede daha kesin sonuçlara ulaşabilmek için araştırmanın birkaç yıl daha devam ettirilmesinin daha uygun olacağı sonucuna varılmıştır.