Pirolizle linyitlerin yüzey özelliklerinin ve adsorpsiyon kapasitelerinin değiştirilmesi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Kimya Anabilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2002
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: RAMİS BAYRAK
Danışman: Semra Karaca
Özet:ÖZET Y. Lisans Tezi PİROLİZLE LİNYİTLERİN YÜZEY ÖZELLİKLERİNİN VE ADSORPSİYON KAPASİTELERİNİN DEĞİŞTİRİLMESİ Ramis BAYRAK Atatürk Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Kimya Anabilim Dalı Danışman: Yrd.Doç.Dr. Semra KARACA Ortak Danışman: Prof.Dr. Ahmet GÜRSES Bu çalışmada, ilk kısımda farklı sıcaklıklarda CO2 atmosferinde 10 dak. süre ile piroliz edilmiş Balkaya linyitinin yüzeysel morfolojik değişimleri incelendi. Ve bu değişimlerle piroliz edilen linyitde piroliz sıcaklığına bağlı olarak kükürt türlerinin giderimi, kül miktarı ve adsorpsiyon kapasitesindeki değişim ilişkilendirildi. Çalışmanın ikinci kısmında, linyit örneği HC1 ve HC1/HF ile muamele edildikten sonra çeşitli sıcaklıklarda, CO2 atmosferinde 30 dak. süre ile piroliz edildi. Bu örneklerde metilen mavisi adsorpsiyonunun verim ve etkinliğinin örneklerin piroliz sıcaklığına bağlı olarak değişen kükürt giderimi ve kül miktarı ile ilişkileri belirlendi. Çalışma sonucunda şu sonuçlar elde edildi. Çeşitli sıcaklıklarda piroliz edildikten sonra alınan SEM görüntüleri, örneklerin yüzey morfolojilerinin piroliz sıcaklığına bağlı olarak değiştiğini gösterdi. Metilen mavisi adsorpsiyonunun Langmuir izotermleri ile uyum içerisinde olduğu görüldü. Buna göre tek tabaka adsorpsiyon kapasitesinde kömürün organik kükürt içeriğinin artmış olduğu 450-500°C arasında artma olduğu tespit edildi. SEM görüntüleri ve zeta potansiyel ölçümleri dikkate alınarak, metilen mavisi adsorpsiyonu için elverişli aktif merkez sayısının bu sıcaklık aralığında kükürt içeren gazların sekonder reaksiyonları ve piritin dönüşüm reaksiyonlarına bağlı olarak meydana gelen yapısal değişikliklerden önemli ölçüde etkilendiği anlaşıldı. 500°C'nin üzerinde adsorpsiyon kapasitesindeki azalma, bu sıcaklıklarda meydana gelen yapısal değişiklikler sonucu adsorpsiyon için elverişli aktif merkezlerin sayısının kaybolmasına bağlandı. HC1 ve HC1/HF ile muamele edilmiş örneklerin adsorpsiyon kapasiteleri hiç işlem görmemiş ham kömüre göre düştü. HC1 ile ön işleme tabi tutulduktan sonra piroliz edilen kömür örneklerinde adsorpsiyon kapasitesi piroliz sıcaklığının artmasıyla birlikte arttı. Demineralizasyon sonrası piroliz edilen örneklerde ise adsorpsiyon kapasitesi piroliz sıcaklığına bağlı olarak azaldı. 2002, 69 sayfa Anahtar Kelimeler : Yüzey morfolojisi, piroliz, adsorpsiyon kapasitesi, organik kükürt, piritik kükürt, zeta potansiyeli